Bản án 427/2026/DS-PTTranh chấp quyền sử dụng đất
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Căn cứ khoản 1 Điều 308 của Bộ luật Tố tụng dân sự; Không chấp nhận kháng cáo của ông Trần Long P; giữ nguyên Bản án dân sự sơ thẩm số: 170/2026/DS-ST ngày 25/3/2026 của Tòa án nhân dân khu vực 3 - Cà Mau. 5
Nhận định của Tòa án
Căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ đã được xem xét tại phiên tòa, kết quả tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử xét thấy:
[1] Xét yêu cầu khởi kiện của ông Trần Long P về việc yêu cầu ông Mạc Văn D trả lại diện tích đất tranh chấp 3.000,2m?, theo kêt quả đo đạc của Công ty INHH MTV D2 được các đương sự thống nhất, gồm: Thửa số 2 diện tích 1.106,5m' (Thuộc thửa 184 do ông P đứng tên quyền sử dụng); Thửa số 3 diện tích 1.031,2m' và thửa số 4 diện tích 862,5m' (do ông D kê khai, đăng ký sử dụng), đất tọa lạc tại ấp T, xã T, tỉnh Cà Mau. Thấy rằng: Các đương sự thống nhất phần đất có nguồn gốc do ông Mạc Văn T2 và bà Văn Thị H khai phá. Nguyên đơn cho rằng phần đất tranh chấp do bà Mạc Liễu H1 được cha mẹ cho, trong đó năm 2000 bà H1 cho ông D mượn diện tích 2.137,7m' (thửa số 2 và thửa số 3 theo bản vẽ Công ty D2) để canh tác và ông D lấn chiếm thêm diện tích 862,5m' (thửa số 4 theo bản vẽ Công ty D2) nên yêu cầu trả lại đất. Bị đơn không thừa nhận việc mượn đất, tự chiếm đất mà cho rằng: phần đất tranh chấp thửa 183 bản đồ địa chính (gồm thửa số 3 và số 4 bản vẽ Công ty D2) là do cha mẹ cho, bị đơn có kê khai, đăng ký sử dụng và một phần (thửa số 2 bản vẽ Công ty D2) thuộc thửa 184 bản đồ địa chính do ông P đứng tên trong giây chứng nhận quyên sử dụng là do năm 1985 có đôi đât với bà H1 nên không đồng ý trả đất.
[2] Xét căn cứ nguyên đơn ông Trần Văn P1 đưa ra để chứng minh việc có cho ông D mượn đất và việc ông D lân chiêm đât, Hội đồng xét xử thây rằng, ngoài lời trình bày của ông P1 và của bà Mạc Liêu H1 thì nguyên đơn không cung câp được tài liệu, chứng cứ nào khác để chứng minh việc cho mượn đất, bị lần đất. Nguyên đơn thừa nhận việc cho mượn đất chỉ thỏa thuận bằng lời nói, không lập giấy tờ, không có người làm chứng; đồng thời cũng không cung cấp được tài liệu, chứng cứ thể hiện bà H1 hoặc ông T3 đã nhiều lần yêu cầu ông D trả lại đất như trình bày. Mặt khác, nguyên đơn xác định việc cho mượn đất xảy ra từ năm 2000 nhưng từ đó đến năm 2024 các bên không phát sinh tranh chấp, ông D vẫn trực tiếp quản lý, sử dụng phần đất này, kế cả có cố đất cho bà T1 cũng không bị ngăn cản.
Do đó, không có cơ sở để xác định vợ chồng bà H1 cho ông D mượn đất như nguyên đơn trình bày. 4
[3] Đối với phần diện tích 479,4m' thuộc thửa 184 bản đồ địa chính do ông P1 đứng tên quyền sử dụng (thửa số 2 trên bản vẽ hiện trạng). Ông D cho rằng phần đất này có được do đổi đất với bà H1 từ năm 1985 để thuận tiện cho việc canh tác. Mặc dù việc đối đất không được lập thành văn bản nhưng lời trình bày của ông D phù hợp với hiện trạng sử dụng đât thực tế, phù hợp với xác nhận của ông Mạc Văn L1 vê việc ông D có đôi đât với bà H1 và phù hợp với việc ông D đã quản lý, sử dụng ổn định phần đất này trong thời gian dài. Tại tờ giao kèo sang đất ngày 17/4/1995 ông T3, bà H1 chuyển nhượng cho ông D phần đất có diện tích 1.741,5m2 thể hiện phía Nam phần đất chuyển nhượng giáp đất ông D. Điều này cho thấy trước thời điểm nhận chuyển nhượng diện tích đất nêu trên, ông D đã có phân đất liên kê và đang trực tiêp quản lý, sử dụng đât tại khu vực tranh châp, phù hợp với lời trình bày của ông D vê việc đã đôi đât từ trước. Thực tê hiện nay đât của nguyên đơn giáp đất ông Mạc Văn L1, phù hợp với hiện trạng sử dụng đất và lời trình bày của ông D về việc giữa ông và bà H1 đã có sự hoán đổi đất từ trước. Trong khi đó, nguyên đơn không cung cấp được chứng cứ chứng minh phần đất này chỉ được giao cho ông D quản lý tạm thời hoặc sử dụng dưới hình thức mượn đất.
Vì vậy, cấp sơ thẩm xác định giữa bà H1 và ông D đã có việc hoán đổi đất như bị đơn trình bày là có cơ sở.
[4] Đối với diện tích 627,1m? trong thửa số 2 và các thửa số 3 diện tích 1.031,2m?, thửa số 4 diện tích 862,5m', các bên đều cho rằng được ông T2 và bà H cho đất nhưng không bên nào cung cấp được tài liệu, chứng cứ chứng minh việc tặng cho.
Tuy nhiên, các tài liệu của cơ quan chuyên môn cung câp thê hiện các phân đât này thuộc thửa 183 bản đồ địa chính và do ông D kê khai, đăng ký sử dụng. Thực tế ông D là người trực tiếp quản lý, sử dụng các phần đất này trong thời gian dài, liên tục, công khai; đã thực hiện việc kê khai đăng ký đất đai và không có căn cứ thể hiện nguyên đơn hoặc bà H1 trực tiếp quản lý, sử dụng phần đất này trong thời gian ông D sử dụng. Mặt khác, nguyên đơn cũng không cung cấp được tài liệu, chứng cứ chứng minh việc bà H1 được giao phần đất thuộc thửa 183 hoặc đã trực tiếp quản lý, sử dụng phần đất này trước khi phát sinh tranh chấp.
Do đó, không có căn cứ chấp nhận yêu cầu của nguyên đơn đối với diện tích đất cho rằng ông D tự lấn chiếm thuộc thửa 183.
[5]
Từ những phân tích trên, Hội đồng xét xử thấy rằng ông Trần Long P kháng cáo nhưng không cung cấp được chứng cứ mới làm thay đổi bản chất vụ án.
Do đó, không chấp nhận kháng cáo của ông P, giữ nguyên bản án sơ thấm đã xử đối với các đương sự.
[6] Về án phí: Do không chấp nhận kháng cáo nên về chi phí tố tụng, án phí dân sự sơ thẩm, án phí dân sự phúc thẩm ông P phải chịu theo quy định pháp luật.
Quyết định
1. Căn cứ khoản 1 Điều 308 của Bộ luật Tố tụng dân sự; Không chấp nhận kháng cáo của ông Trần Long P; giữ nguyên Bản án dân sự sơ thẩm số: 170/2026/DS-ST ngày 25/3/2026 của Tòa án nhân dân khu vực 3 - Cà Mau. 5
2. Ap dụng Điêu 26 Luật Đât đai; Không châp nhận yêu câu khởi kiện của nguyên đơn ông Trân Long P vê việc đòi bị đơn ông Mạc Văn D trả lại diện tích đất theo đo đạc thực tế là 3.000,2m?, toạ lạc tại ấp T, xã T, tỉnh Cà Mau (thửa đất số 2, 3, 4 Bản vẽ hiện trạng bổ sung ngày 10/02/2026 của Công ty TNHH MTV D2). Kèm theo Bản vẽ hiện trạng bổ sung ngày 10/02/2026 của Công ty TNHH MIV D2.
3. Căn cứ các điều 147, 148 Bộ luật Tố tụng dân sự; Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án;
– Về chi phí tố tụng: Ông Trần Long P phải tự chịu chi phí tố tụng số tiền 16.080.000 đồng (Mười sáu triệu không trăm tám mươi nghìn đồng); ông P đã dự nộp và thực hiện xong. - Vê án phí dân sự sơ thâm: Ong Mạc Văn D không phải chịu án phí. Ong Trân Long P phải chịu án phí số tiền 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng). Ngày 02/6/2025, ông P đã dự nộp tạm ứng án phí sô tiền 2.806.000 đồng (Hai triệu tám trăm lẻ sáu nghìn đồng) theo biên lai thu số 0005708 của Cục Thi hành án dân sự tỉnh Cà Mau (nay là Thi hành án dân sự tỉnh Cà Mau), đối trừ chuyển thu số tiền 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng), ông P được nhận lại số tiền 2.506.000 (Hai triệu năm trăm lẻ sáu nghìn đồng). . Y4 án phí đập sử phúc phầm. Dn đồng tại biể Pàp hầi sồ 0 308.76 c ủa Thi ngày án dân sự tỉnh Cà Mau, được chuyển thu án phí. Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành theo quy định tại các điều 6, 7, Ta, 7b và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 của Luật Thi hành án dân sự. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.