Bản án 36/2026/HS-STBản án 36/2026/HS-ST

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1]. Tại phiên toà một số bị hại và 02 người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vắng mặt. Xét người vắng mặt đã có lời khai trong hồ sơ vụ án, sự vắng mặt của những người này không ảnh hưởng đến việc xét xử vụ án. Căn cứ Điều 292 của Bộ luật Tố tụng hình sự, Hội đồng xét xử vẫn xét xử vụ án.

[2]. Xét hành vi, quyết định tố tụng của Điều tra viên, Kiểm sát viên trong quá 23 trình điều tra, truy tố đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự, thủ tục quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự. Quá trình điều tra và tại phiên tòa, bị cáo, người bào chữa, bị hại và những người tham gia tố tụng khác không có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của người tiến hành tố tụng.

Do đó, các hành vi, quyết định của người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.

[3]. Tại phiên tòa, bị cáo Thái Mộng C thừa nhận hành vi của mình phạm tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Tuy nhiên, đề nghị Hội đồng xét xử xem xét lại số tiền cáo trạng quy kết bị cáo chiếm đoạt 5.740.100.000 đồng là không phù hợp, bị cáo thừa nhận chiếm đoạt số tiền dưới 5 tỷ đồng. Xét thừa nhận của bị cáo là phù hợp với các tài liệu chứng khác được cơ quan tiến hành tố tụng thu thập trong hồ sơ vụ án, được thẩm tra tại phiên toà, có đủ cơ sở xác định: từ tháng 8/2023 đến tháng 3/2024, thông qua thông tin tuyển lao động thời vụ tại Hàn Quốc theo diện Visa E8- 2 đăng trên mạng internet, bị cáo đã tự đưa ra thông tin gian dối về việc có khả năng làm thủ tục đưa người Việt Nam sang Hàn Quốc lao động mà không cần có người thân bảo lãnh hay chứng minh quan hệ nhân thân. Bị cáo sử dụng tài khoản Facebook “Lee Yubin” để quảng bá, đồng thời giới thiệu quen biết một người tên “Lee Choi O” được cho là có khả năng làm thủ tục môi giới lao động tại Hàn Quốc.

[4]. Tin tưởng các thông tin do bị cáo đưa ra các bà Vũ Thị P, Phạm Thị Kim N, Nguyễn Thị O, Phạm Bích T, Lê Thị Tuyết L, ông Tăng Vũ K và một số người khác đã giới thiệu người có nhu cầu sang Hàn Quốc lao động, nhận hồ sơ và tiền đặt cọc để chuyển cho bị cáo. Bị cáo cam kết chi phí đi là 50.000.000 đồng/người, chỉ cần đặt cọc trước từ 20.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng/người, hứa hẹn sau 03 tháng sẽ có “mã code” để phỏng vấn xin visa và xuất cảnh sang Hàn Quốc làm việc với mức thu nhập cao.

[5]. Để tạo lòng tin, sau khi nhận hồ sơ và nhận tiền, bị cáo gửi lại cho người đăng ký các bản dịch giấy tờ bằng tiếng Hàn Quốc, đơn đăng ký lao động và các hình ảnh văn bản được gọi là “mã code” visa.

Tuy nhiên, thực tế bị cáo không có khả năng, điều kiện hay căn cứ pháp lý để bảo lãnh, đưa người lao động sang Hàn Quốc theo diện Visa E8-2, vì loại visa này chỉ cấp cho người có quan hệ thân thích với người Việt Nam đã kết hôn với công dân Hàn Quốc. Bằng thủ đoạn trên, bị cáo đã nhận tổng cộng số tiền 5.740.100.000 đồng của hơn 200 người có nhu cầu đi lao động tại Hàn Quốc. Sau khi nhận tiền, bị cáo sử dụng vào mục đích cá nhân, trả nợ và chuyển tiền sang Hàn Quốc theo chỉ định không rõ nguồn gốc, không thực hiện được việc đưa bất kỳ ai xuất cảnh lao động.

[6].

Xét thấy, bị cáo Thái Mộng C là người có năng lực trách nhiệm hình sự, nhận thức được bản thân không có chức năng và thẩm quyền đưa công dân Việt Nam qua Hàn Quốc để lao động hợp pháp, nhưng vì mục đích vụ lợi cá nhân, bị cáo đưa ra thông tin gian dối, làm cho các bị hại tin giả là thật, giao tiền để được đi lao động thời vụ tại Hàn Quốc. Khi nhận được tiền bị cáo không làm thủ tục đưa đi lao động 24 như đã hứa mà chiếm đoạt tiền.

Do đó, hành vi của bị cáo có đủ yếu tố cấu thành tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản như cáo trạng truy tố.

[7]. Về khung hình phạt. Bị cáo Thái Mộng C thực hiện hành vi lừa chiếm đảo chiếm đoạt của hơn 200 bị hại tổng số tiền 5.740.100.000 đồng. Là chiếm đoạt tài sản có giá trị từ 500.000.000 đồng trở lên, nên bị cáo phải chịu trách nhiệm hình sự với tình tiết định khung hình phạt theo quy định tại điểm a khoản 4 Điều 174 của Bộ luật Hình sự. Tại phiên toà bị cáo khai nhận tiền của những người trung gian: (Bà P 2.986.000.000 đồng, O 872.000.000 đồng, L 300.000.000 đồng, H 77.000.000 đồng, ông K 100.000.000 đồng, M 40.000.000 đồng, P 20.000.000 đồng) như thống nhất tại phiên toà là đúng. Riêng số tiền của người trung Phạm Bích T bị cáo chỉ nhận 350.000.000 đồng và Phạm Thị Kim N bị cáo chỉ nhận 710.000.000 đồng là không phù hợp. Bởi, quá trình điều tra bị cáo và bà T, bà N nhiều lần khai báo số tiền khác nhau, trong đó có phần tiền không liên quan đến hồ sơ, nên đã được cho đối chất, xác định số tiền đã nhận và chiếm đoạt trên thông tin tài khoản nhận chuyển khoản sau khi khấu trừ phần tiền chuyển hộ và các khoản giao dịch dân sự ngoài hồ sơ giữa hai bên và xác định số tiền hồ sơ đã chuyển và nhận của bà N là 910.000.000 đồng, của bà T là 435.100.000 đồng. Tổng cộng số tiền chiếm đoạt của bị cáo trong vụ án bị truy tố là 5.740.100.000 đồng là phù hợp. Không chấp nhận lời khai của bị cáo tại phiên toà cho rằng chỉ chiếm đoạt số tiền dưới 5 tỷ đồng.

[8]. Ngoài ra, bị cáo còn cho rằng vụ án còn bỏ lọt người phạm tội là bà H những người trung gian. Hội đồng xét xử xét thấy: bị cáo Thái Mộng C là người có quốc tịch Hàn Quốc thực hiện tội phạm tại Việt Nam. Hành vi của phạm tội của bị cáo có sự giúp sức nhận hồ sơ, nhận tiền của bà Vũ Thị P, Phạm Thị Kim N, Nguyễn Thị O, Phạm Bích T, Lê Thị Tuyết L, ông Tăng Vũ K và một số người khác.

Tuy nhiên, quá trình điều tra không có chứng cứ chứng minh những người này biết hành vi của bị cáo là lừa đảo và cùng cố ý thực hiện tội phạm với bị cáo. Bản thân những người này cơ bản cũng bị lừa (trong đó có bà Phạm Thị H, bà H có con ruột là Phạm Thị Kim N và con dâu là Phạm Bích T), có người tham gia vụ án với vai trò là bị hại, nên Viện kiểm sát không truy tố bà P, N, O, T, L, ông K và một số người khác với vai trò đồng phạm trong vụ án là phù hợp. Tương tự trường hợp ông Lee Choi O qua kết quả uỷ thác tư pháp cũng không có căn cứ xác định lời khai của bị cáo là đúng.

Do đó, vụ án chỉ có một mình bị cáo thực hiện hành vi phạm tội, không có đồng phạm khác.

[9]. Hành vi phạm tội của bị cáo là rất nguy hiểm cho xã hội, trực tiếp xâm phạm đến quyền sở hữu tài sản hợp pháp của nhiều bị hại, gây ảnh hưởng xấu đến trật tự, an toàn xã hội trong lĩnh vực xuất khẩu lao động và quan hệ đối ngoại lao động với nước ngoài. Bị cáo đã lợi dụng nhu cầu của nhiều người muốn sang Hàn Quốc lao động để đưa ra các thông tin gian dối về khả năng làm thủ tục bảo lãnh theo diện Visa E8-2, mặc dù bị cáo không có chức năng, điều kiện hay khả năng 25 thực hiện việc đưa người đi lao động tại Hàn Quốc. Hành vi phạm tội của bị cáo được thực hiện liên tục, trong thời gian dài, nhiều người bị hại (hơn hai trăm người), chiếm đoạt số tiền đặc biệt lớn hơn 5 tỷ đồng.

[10]. Hành vi phạm tội của bị cáo gây ra là đặc biệt nghiêm trọng, làm nhiều người bị thiệt hại về tài sản, có người lâm vào hoàn cảnh khó khăn; để có tiền giao cho bị cáo nhiều người phải đi vay mượn, cầm cố tài sản. Ngoài thiệt hại về vật chất, hành vi của bị cáo còn làm ảnh hưởng xấu đến uy tín của hoạt động đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài, gây mất niềm tin trong quần chúng nhân dân đối với các chương trình lao động hợp pháp.

Vì vậy, cần xử lý nghiêm bị cáo bằng một mức án tương xứng nhằm giáo dục bị cáo và phòng ngừa tội phạm chung.

[11]. Khi quyết định hình phạt có cân nhắc đến tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ như sau: Bị cáo thực hiện hành vi phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản nhiều lần, mỗi lần đều đủ yếu tố cấu thành tội phạm, nên phải chịu tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự “Phạm tội 02 lần trở lên” theo quy định tại điểm g khoản 1 Điều 52 Bộ luật Hình sự. Quá trình điều tra, cũng như tại phiên toà bị cáo đã thành khẩn khai báo, thể hiện thái độ ăn năn hối cải; sau khi phạm tội bản thân có thoả thuận hoàn trả tiền cho một số người và đại diện gia đình (cha ruột ông Thái Văn U) có tự nguyện nộp tiền khắc phục một phần hậu quả, nên được xem xét áp dụng cho hưởng tình tiết giảm nhẹ theo quy định tại điểm b, s khoản 1 Điều 51 của Bộ luật Hình sự.

Tuy nhiên, do số tiền khắc phục thiệt hại không nhiều, nên xem xét giảm nhẹ cho bị cáo theo điểm b khoản 1 Điều 51 của Bộ luật Hình sự ở mức độ hạn chế. Ngoài ra xét bị cáo đang nuôi 03 con nhỏ, nên xem xét giảm nhẹ theo khoản 2 Điều 51 của Bộ luật Hình sự. Không chấp đề nghị của người bào chữa đề nghị áp dụng cho bị cáo được hưởng tình tiết giảm nhẹ theo quy định tại điểm t khoản 1 Điều 51 của Bộ luật Hình sự.

[13]. Cân nhắc tính chất, mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi phạm tội, nhân thân, tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự, thái độ khắc phục hậu quả. Hội đồng xét xử xét thấy cần áp dụng mức hình phạt trong khung xét xử đối với bị cáo không dưới 12 năm tù.

[14]. Với những nhận định trên, Hội đồng xét xử: chấp nhận đề nghị của Kiểm sát viên về tội danh, không chấp nhận đề nghị về mức hình phạt; chấp nhận đề nghị của người bào chữa về tội danh, không chấp nhận đề nghị về mức hình phạt.

[15]. Về trách nhiệm dân sự Bị cáo phạm tội, thông qua người trung gian và trực tiếp nhận của bị hại tổng cộng số tiền 5.740.100.000 đồng. Căn cứ Điều 48 Bộ luật Hình sự và các Điều 584, 585, 589 Bộ luật Dân sự, buộc bị cáo phải có nghĩa vụ hoàn trả tiền chiếm đoạt cho các bị hại.

Tuy nhiên, trong số tiền chiếm đoạt quá trình điều tra người trung gian đã tự nguyện dùng tiền cá nhân trả lại một phần cho một số bị hại như sau: 26 Bà Vũ Thị P nhận của 148 người số tiền 3.728.000.000 đồng, đã trả 1.035.000.000 đồng, nên buộc bà P trả tiếp phần tiền còn thiếu cho các bị hại thuộc nhóm. Buộc bị cáo C trả lại cho bà P phần tiền nhận của bà P, sau khi khấu trừ phần tiền Phượng nhận riêng 683.000.000 đồng và phần bị cáo đã trả cho bà P 173.000.000 đồng, cụ thể: P phải trả tiếp cho các bị hại số tiền là (3.728.000.000đ – 1.035.500.000đ = 2.692.500.000đ); bị cáo C phải trả cho P số tiền là (2.986.000.000đ - 173.000.000đ = 2.813.000.000đ). Bà Phạm Thị Kim N nhận của 32 người số tiền 1.112.000.000 đồng, đã trả 795.500.000 đồng, nên buộc bà N trả tiếp phần tiền còn nợ cho các bị hại thuộc nhóm. Buộc bị cáo trả lại cho bà N số tiền còn nợ, sau khi khấu trừ phần tiền bà Ngân đã cấn trừ nợ riêng và phần bị cáo C đã trả cho bà N 25.000.000 đồng, cụ thể: N phải trả tiếp cho các bị hại số tiền là (1.112.000.000đ – 795.500.000đ = 316.500.000đ); bị cáo P phải trả cho N số tiền là (910.000.000đ - 25.000.000đ = 885.000.000đ). Bà Nguyễn Thị O nhận của 14 người số tiền 872.000.000 đồng, đã trả 50.000.000 đồng, nên buộc bà O trả tiếp phần còn nợ cho các bị hại thuộc nhóm. Buộc bị cáo C trả tiếp cho bà O phần còn nợ, sau khi khấu trừ phần tiền 50.000.000 đồng bị cáo C đã trả 50.000.000 đồng, cụ thể: O phải trả tiếp cho bị hại số tiền là (872.000.000đ – 50.000.000đ = 822.000.000đ); bị cáo C phải trả cho O số tiền là 822.000.000đ. Bà Phạm Bích T đã nhận của 13 người số tiền 460.000.000 đồng, đã trả toàn bộ cho bị hại, nên không buộc bà T trả tiếp. Buộc bị cáo C trả lại cho cho bà T số tiền chứng minh được có chuyển bị truy tố là 435.100.000 đồng và khấu trừ 20.000.000 đồng bị cáo C đã trả cho bà T trong quá trình điều tra, cụ thể: Bị cáo P phải trả cho T số tiền là (435.100.000đ - 20.000.000đ = 415.100.000đ). Đối với số tiền thiệt hại của các bị hại Nguyễn Thị M 20.000.000 đồng, Đặng Văn H 20.000.000 đồng, Huỳnh Hồ Như P 20.000.000 đồng và nhóm người do Tăng Vũ K nhận (05 người 100.000.000 đồng ), nhóm người do Lê Thị Tuyết L nhận (05 người 300.000.000 đồng), nhóm người do Phạm Thanh H nhận (04 người 77.000.000 đồng) buộc bị cáo C hoàn trả trực tiếp cho các bị hại này.

[16]. Về tài liệu, vật chứng thu giữ: - 01 (một) điện thoại di động hiệu OPPO A60, Imei 868800070546795; Là vật chứng dùng vào việc phạm tội, nên tịch thu sung vào ngân sách Nhà nước. - Tiền Việt Nam 30.000.000 đồng. Là tiền đại diện gia đình bị cáo nộp khắc phục hậu quả thay cho bị cáo, nên tiếp tục giữ lại để khấu trừ vào trách nhiệm dân sự của bị cáo trong vụ án. 27

[17]. Về án phí hình sự và dân sự sơ thẩm: Buộc bị cáo Thái Mộng C chịu theo quy định của pháp luật.