Bản án 115/2026/DS-STTranh chấp quyền sử dụng đất
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
10 <<< Căn cứ khoản 9 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm c khoản 1 Điều 39, khoản 1 Điều 147, Điều 227, Điều 228, Điều 271, khoản 1 Điều 273 Bộ luật Tố tụng dân sự; Căn cứ các Điều 197, 199, 221 Bộ luật Dân sự; Căn cứ các khoản 21 Điều 3, Điều 4, Điều 12, Điều 26 Luật đất đai năm 2024; Căn cứ điểm đ khoản 1 Điều 12, khoản 2 Điều 27 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy…
Nhận định của Tòa án
, nguyên đơn và bị đơn có trình bày khác nhau về việc cấp đất định suất cho bà L. Căn cứ theo lời khai của các đương sự, kết quả xác minh của Tòa án thể hiện tại địa phương xã T, thời điểm khoán đất lần cuối cho dân là năm 1986, theo tiêu chuẩn tại địa phương lao động chính được cấp 1.800 m2, lao động phụ được cấp ½ suất của lao động chính, ăn theo được cấp 1/3 suất lao động chính, mỗi hộ được cấp thêm khoảng 1000 m2 đất thổ cư. Theo thông tin cung cấp của Công an xã A thể hiện năm 1986, hộ gia đình bà Võ Thị N1 gồm có 04 người bà Võ Thị N1 (chủ hộ), bà Nguyễn Thị L (con), ông Nguyễn Văn H (con) và Nguyễn Trung H2 (cháu). Nguyên đơn, bị đơn đều thừa nhận thửa đất 58, tờ bản đồ số 14, diện tích 7139.3 m2 chính là tổng diện tích đất hộ bà N1 được tập đoàn cấp năm 1986. Đối chiếu tổng diện tích đất hộ bà N1 được cấp với số thành viên trong hộ bà N1 năm 1986 gồm 03 lao động chính là bà N1, bà L, ông H và 01 ăn theo là ông H2 thì việc bà L cho rằng có được cấp 1.800 m2 đất chung với hộ bà N1 là phù hợp. Lời trình bày của bà L cũng phù hợp với trình bày của ông Huỳnh Văn H6 – tập đoàn T4, lời trình bày bà Nguyễn Thị N và bà Nguyễn Thị L1 – là chị ruột bà L và ông H6.
Do đó, có cơ sở xác định năm 1986 bà L có được cấp định suất 1.800 m2 đất chung với hộ bà N1 tại thửa 169, tờ bản đồ số 9 (nay là thửa 58, tờ bản đồ số 14). 8 <<<
[4] Mặc khác, theo thông tin do Công an huyện B cung cấp, tại thời điểm ngày 15/5/1998 (thời điểm ông H6 đại diện hộ gia đình được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thửa 169, tờ bản đồ số 9) thì trong hộ bà N1 có 05 thành viên gồm bà Võ Thị N1, bà Nguyễn Thị L, ông Nguyễn Văn H, bà Lê Thị Thúy H1, bà Nguyễn Thị Thanh D.
Do đó, việc bà L được cấp đất vào năm 1986 cũng đã được Nhà nước xác nhận về mặt pháp lý thể hiện qua giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp ngày 15/5/1998 cho hộ ông H mà bà L là thành viên trong hộ.
[5] Đối với trình bày của ông H cho rằng bà L được Chi bộ ấp H cấp phần đất định suất ở nơi khác có diện tích 1.300 m2 nên bà L không được cấp đất định suất chung với hộ bà N1. HĐXX xét thấy: Theo kết quả xác minh của Tòa án, thời điểm tập đoàn cấp đất lần cuối tại xã T là năm 1986, sau năm 1990 bà L mới được Chi bộ ấp xem xét cấp phần đất khoảng 1300 m2 (đất ruộng gò) do thuộc diện gia đình có kinh tế khó khăn và sau năm 1990 đã không còn tập đoàn sản xuất. Do phần đất khoảng 1.300 m2 này được Chi bộ ấp cấp cho gia đình bà L sau năm 1990, không phải đất khoán theo định suất của bà L nên trình bày của ông H là không có cơ sở.
[6] Quá trình tố tụng và tại phiên tòa, ông H và bà H1 không đồng ý yêu cầu khởi kiện của bà L nhưng ông H, bà H1 tự nguyện đồng ý cho bà L được quyền sử dụng phần đất diện tích 500 m2 thuộc một phần thửa đất 58, tờ bản đồ số 14 (một phần của đất tranh chấp).
[7]
Từ những phân tích trên, có cơ sở chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà Nguyễn Thị L về việc yêu cầu ông Nguyễn Văn H, bà Lê Thị Thúy H1 và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan Nguyễn Thị Thanh D, Nguyễn Thành L2, Nguyễn Thị Ngọc C trả lại diện tích qua đo đạc thực tế là 1759,6 m2 (phần số 2 và 3 theo họa đồ) thuộc một phần của thửa đất số 58, tờ bản đồ số
14. Đối với phần số (3) diện tích 296.5 m2 hiện có một phần căn nhà của ông H và bà H1 trên đất, HĐXX xét thấy phần đất này ông H, bà H1 sử dụng cất nhà ở ổn định đã lâu, bà L cũng đồng ý nhận giá trị quyền sử dụng đất bằng tiền đối phần đất này nên cần để ông H, bà H1 tiếp tục sử dụng đất và ông H, bà H1 có nghĩa vụ trả giá trị đất bằng tiền cho bà L theo giá Hội đồng định giá đã định là 350.000 đồng/m2 x 296.5 m2 = 103.775.000 đồng. Đối với số cây trồng trên phần đất số (2) diện tích 1463.1 m2, các đương sự thống nhất trên đất có 51 cây dừa cho trái, 07 cây dừa có lưỡi mèo, 02 cây bưởi, 25 cây mai, 01 cây bơ là cây trồng của ông H, bà H1.
Do đó, bà L có nghĩa vụ trả lại giá trị cây trồng trên đất bằng tiền cho ông H, bà H1 theo giá Hội đồng định giá đã định tổng cộng là 97.092.000 đồng. 9 <<< Ông H cho rằng ông trực tiếp sử dụng đất tranh chấp từ năm 1986 đến nay. Tại phiên tòa, bà L thừa nhận ông H đã trực tiếp sử dụng đất tranh chấp từ năm 1989 đến nay. Theo biên bản xem xét thẩm định tại chỗ ngày 26/6/2024, trên đất tranh chấp hiện có 07 cây dừa lớn do bà N1 trồng; 63 cây dừa lớn, 04 cây bưởi, 35 cây mai, 01 cây bơ do ông Hoàng T3 và 01 phần căn nhà của vợ chồng ông H, bà H1.
Do đó, có căn cứ xác định đất tranh chấp do ông H, bà H1 trực tiếp quản lý, sử dụng từ năm 1989 đến nay. Do ông H, bà H1 có công quản lý, chăm sóc, cải tạo đất trong thời gian dài nên HĐXX xét thấy cần thiết buộc bà L hoàn trả giá trị công quản lý, chăm sóc, cải tạo đất cho ông H, bà H1 bằng 10% giá trị đất tranh chấp là (350.000 đồng/m2 x 1759.6 m2) x 10% = 61.586.000 đồng.
[8] Xét thấy lời trình bày của kiểm sát viên tại phiên tòa là phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử nên được chấp nhận. Về việc kiểm sát viên đề nghị buộc bị đơn ông H, bà H1 và người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan bà D, bà C, ông L2 trả giá trị đất bằng tiền cho nguyên đơn bà L thì thấy rằng: Đối với phần số (3) diện tích 296.5 m2, bị đơn đang có nhà trên đất nên việc buộc bị đơn trả giá trị đất bằng tiền cho nguyên đơn là phù hợp. Đối với phần số (2) diện tích 1463.1 m2 hiện là đất trồng cây, ngoài đất tranh chấp ông H còn đang sử dụng phần đất liền kề không tranh chấp (cùng thửa đất số 58, tờ bản đồ số 14) diện tích 5379.8 m2, xét thấy bị đơn không có nhu cầu cấp thiết đối với đất này nên cần buộc bị đơn trả đất cho nguyên đơn.
[9] Về chi phí tố tụng (xem xét, thẩm định tại chỗ + đo đạc + định giá + thu thập quy trình cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất): 9.456.100 đồng, do yêu cầu khởi kiện của bà L được chấp nhận nên ông H, bà H1, bà D, bà C, ông L2 phải chịu. Bà L đã thanh toán xong số tiền trên nên ông H, bà H1, bà D, bà C, ông L2 có nghĩa vụ trả lại số tiền 9.456.100 đồng cho bà L.
[10] Về án phí dân sự sơ thẩm: Do yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà L được chấp nhận nên bị đơn ông H, bà H1 và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà D, bà C, ông L2 phải nộp số tiền án phí dân sự sơ thẩm là (300.000 đồng + 5.188.750 đồng) = 5.488.750 đồng. Do ông H là người cao tuổi nên được miễn án phí; Bà H1, bà D, bà C, ông L2 phải nộp số tiền án phí 5.448.750 đồng theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12, khoản 2 Điều 27 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án.
Quyết định
10 <<< Căn cứ khoản 9 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm c khoản 1 Điều 39, khoản 1 Điều 147, Điều 227, Điều 228, Điều 271, khoản 1 Điều 273 Bộ luật Tố tụng dân sự; Căn cứ các Điều 197, 199, 221 Bộ luật Dân sự; Căn cứ các khoản 21 Điều 3, Điều 4, Điều 12, Điều 26 Luật đất đai năm 2024; Căn cứ điểm đ khoản 1 Điều 12, khoản 2 Điều 27 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Nguyễn Thị L đối với bị đơn ông Nguyễn Văn H, bà Lê Thị Thúy H1 và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan Nguyễn Thị Thanh D, Nguyễn Thành L2, Nguyễn Thị Ngọc C về việc tranh chấp quyền sử dụng đất. Buộc ông Nguyễn Văn H, bà Lê Thị Thúy H1 và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Nguyễn Thị Thanh D, ông Nguyễn Thành L2, bà Nguyễn Thị Ngọc C trả lại phần đất có diện tích 1463.1 m2 (phần số 2) thuộc một phần thửa đất số 58, tờ bản đồ số 14 (nay là tờ bản đồ số 81 tọa lạc ấp H, xã A, tỉnh Vĩnh Long) cho bà Nguyễn Thị L. Buộc ông Nguyễn Văn H, bà Lê Thị Thúy H1 và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Nguyễn Thị Thanh D, ông Nguyễn Thành L2, bà Nguyễn Thị Ngọc C trả lại giá trị quyền sử dụng đất bằng tiền đối với diện tích 296.5 m2 (phần số 3) thuộc một phần thửa đất số 58, tờ bản đồ số 14 (nay là tờ bản đồ số 81) tọa lạc ấp H, xã A, tỉnh Vĩnh Long số tiền là 103.775.000 (Một trăm lẻ ba triệu bảy trăm bảy mươi lăm nghìn) đồng cho bà Nguyễn Thị L. Ông Nguyễn Văn H, bà Lê Thị Thúy H1, bà Nguyễn Thị Thanh D, ông Nguyễn Thành L2, bà Nguyễn Thị Ngọc C được quyền sử dụng phần đất diện tích 296.5 m2 (phần số 3) thuộc một phần thửa đất số 58, tờ bản đồ số 14 (nay là tờ bản đồ số 81) tọa lạc ấp H, xã A, tỉnh Vĩnh Long. Kiến nghị cơ quan có thẩm quyền điều chỉnh giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của ông Nguyễn Văn H, bà Lê Thị Thúy H1 tại thửa đất số 58, tờ bản đồ số 14 (nay là tờ bản đồ số 81) theo kết quả tuyên xử nêu trên. Bà Nguyễn Thị L có quyền, nghĩa vụ kê khai, đăng ký cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất phần đất đối với diện tích 1463.1 m2 (phần số 2) thuộc một phần thửa đất số 58, tờ bản đồ số 14 (nay là tờ bản đồ số 81) tọa lạc ấp H, xã A, tỉnh Vĩnh Long. 11 <<< (Theo họa đồ hiện trạng thửa đất tranh chấp ngày 22/7/2024 của Chi nhánh văn phòng đăng ký đất đai huyện B)
2. Buộc bà Nguyễn Thị L trả cho ông Nguyễn Văn H và bà Lê Thị Thúy H1 giá trị tài sản trên gồm 51 cây dừa cho trái, 07 cây dừa có lưỡi mèo, 02 cây bưởi, 25 cây mai, 01 cây bơ và giá trị công quản lý, chăm sóc, cải tạo đất tổng số tiền là 158.678.000 (Một trăm năm mươi tám triệu sáu trăm bảy mươi tám nghìn) đồng. Bà Nguyễn Thị L được quyền sở hữu số tài sản trên đất diện tích 1463.1 m2 (phần số 2) thuộc một phần thửa đất số 58, tờ bản đồ số 14 (nay là tờ bản đồ số 81 tọa lạc ấp H, xã A, tỉnh Vĩnh Long) gồm 51 cây dừa cho trái, 07 cây dừa có lưỡi mèo, 02 cây bưởi, 25 cây mai, 01 cây bơ.
3. Kể từ ngày bản án, quyết định có hiệu lực pháp luậ