Bản án 744/2026/HC-PTBản án 744/2026/HC-PT

Căn cứ vào các tài liệu chứng cứ có tại hồ sơ vụ án, lời trình bày của các đương sự và kết quả tranh tụng tại phiên tòa, trên cơ sở xem xét khách quan, toàn diện và đầy đủ chứng cứ, Hội đồng xét xử phúc thẩm nhận định như sau:

[1] Về tố tụng: [1.1] Đơn kháng cáo của ông Đặng Tấn H1 và các ông, bà Nguyễn Phú X, Hồ Quang M, Hoàng Ngọc T và Hoàng Thị V làm trong hạn luật định là hợp lệ nên được xem xét tại cấp phúc thẩm theo quy định tại Điều 206 Luật Tố tụng hành chính năm 2015. Người bị kiện không có kháng cáo đã được Tòa án cấp phúc thẩm triệu tập hợp lệ, ông X và ông T2 kháng cáo nhưng vắng mặt; tất cả đều có đơn yêu cầu xét xử vắng mặt. Hội đồng xét xử tiến hành xét xử vụ án theo quy định tại Điều 225 Luật Tố tụng hành chính. [1.2] Tòa án cấp sơ thẩm xác định đối tượng khởi kiện, thẩm quyền giải quyết và thời hiệu khởi kiện, quan hệ pháp luật tranh chấp là đúng theo quy định tại Điều 30, Điều 32, khoản 2 Điều 116 Luật Tố tụng hành chính. 13

[2] Về nội dung: [2.1] Đồn điền cao su D có diện tích 432,94 ha của bà Tiêu Thị M1 là thương gia chế độ cũ đứng tên sở hữu. Năm 1972 bà M1 bị tử nạn, sau đó chồng bà M1 là ông Tôn Ngọc C đứng ra lập Tờ ủy quyền cho bà Đặng Thị H2 sử dụng (được chính quyền chế độ cũ chứng thực ngày 19/7/1974). Năm 1974, bà Đặng Thị H2 và ông Đặng Tấn H1 vay mượn số tiền 10.000.000 đồng để mua Đồn điền cao su Dân Nam là thực hiện theo sự chỉ đạo của Chi bộ Đảng và chính quyền xã B, huyện L với mục đích làm nơi ém quân, cất giấu vũ khí đạn dược, đưa rước cán bộ, lập trạm giao liên để tiếp tế lương thực, thuốc men, nắm tin tức phục vụ cách mạng. Sau ngày giải phóng miền N 30/4/1975, dưới sự kêu gọi của Đảng và chính quyền xã B nhằm tái thiết ổn định cuộc sống cho nhân dân trong vùng, bà H2 và ông H1 đứng ra xây dựng mô hình kinh tế tự túc trên Đồn điền cao su Dân Nam với 49 gia đình cán bộ và gần 300 gia đình tham gia sản xuất. Bà H2 và ông H1 đầu tư công sức, tiền bạc, vật tư thuê nhân công tu bổ đồn điền (lấp hố bom, giao thông hào, san ủi mặt bằng…) (Ông H1 được Chủ tịch nước tặng Huy chương kháng chiến hạng nhất, bà H2 được tặng Huy chương kháng chiến hạng ba). [2.2] Ngày 25/9/1975, Hội đồng Chính phủ ban hành Quyết định số 188-CP về chính sách xóa bỏ triệt để tàn tích chiếm hữu ruộng đất và các hình thức bóc lột thực dân phong kiến ở miền N. Ngày 03/11/1975, xét đề nghị của UBND Cách mạng xã B về phần đất của ông Tôn Ngọc C, bà Tiêu Thị M1 và bà Đặng Thị H2 chiếm hữu, căn cứ đề nghị của Ban Điều tra đất đai của tỉnh và chấp hành sự hướng dẫn của Sở N3; UBND Cách mạng tỉnh B ban hành Quyết định số 34/QĐ/UBT tịch thu toàn bộ đất đai Đồn điền cao su D giao cho UBND Cách mạng huyện L và UBND Cách mạng xã B tổ chức, quản lý. [2.4] Sau đó ông H1 liên tục có đơn khiếu nại. Ngày 13/5/2008, Thanh tra Sở T4 phối hợp với UBND xã B kiểm tra hiện trạng đất khiếu nại của ông H1, xác định: Đồn điền cao su D (trước đây) nay gồm nhiều thửa đất thuộc tờ bản đồ địa chính số 6, 7 và 8 (theo tài liệu 201/ĐKTK xã B) hiện do Công ty C2 và khoảng 120 hộ gia đình cá nhân sử dụng ổn định. Theo Báo cáo của Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện L, có 96% diện tích đất trên đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (tổng số đất mà các hộ dân đang sử dụng là 46 ha). Diện tích còn lại 386,94 ha do Công ty C2 quản lý. Đối với phần đất do Công ty C2 quản lý, sử dụng trồng cao su: Ngày 22/3/2007, Chủ tịch UBND tỉnh Đ ban hành Quyết định 707/QĐ-UBND về việc giới thiệu địa điểm (diện tích 2.476.604 m2) cho UBND huyện L Dự án đầu tư xây dựng khu dân cư, tái định cư tại xã B và Quyết định số 710/QĐ-UBND ngày 22/03/2007 về việc giới thiệu địa điểm (diện tích 2.603.914 m2) cho UBND huyện L Dự án đầu tư xây dựng khu dân cư, tái định cư tại xã L và xã B. Ngày 24/7/2008 UBND tỉnh Đ ban hành Quyết định số 2291/QĐ-UBND về việc phê duyệt phương án tổng thể về bồi thường, hỗ trợ tái định cư Dự án khu dân 14 cư tái định cư xã B. Nếu trừ phần quy hoạch để xây dựng khu dân cư B, diện tích còn lại do Công ty C2 quản lý là 139,28 ha. [2.5] Ngày 30/5/2008, cuộc họp tại Sở T4 cùng các ban ngành, ông H1 cung cấp giấy tờ tài liệu thể hiện tại thời điểm thu hồi ngoài diện tích cây cao su già cỗi còn có 91 ha cao su non, riêng các tài sản khác như máy móc, nhà xưởng, tư liệu sản xuất...mà Nhà nước thu hồi thì ông H1 không cung cấp được giấy tờ chứng minh. [2.6] Ngày 21/12/2016, Thanh tra Chính phủ Báo cáo kết luận kiểm tra rà soát việc giải quyết khiếu nại của ông Đặng Tấn H1, thanh tra Chính phủ nhận xét: “Trên thực tế, toàn bộ đất đai, nhà xưởng của Đồn điền cao su D (cũ) đã bị Nhà nước quản lý, sử dụng từ ngay sau ngày Giải phóng miền N 30/4/1975 nên căn cứ theo các quy định hiện hành không có căn để trả lại Đồn điền cao su D (cũ) theo đơn yêu cầu của gia đình ông Đặng Tấn H1”. Tuy nhiên cần xem xét đến những thiệt thòi của gia đình ông. Sau nhiều năm khiếu nại, UBND tỉnh Đ đã cấp cho ông H1 03 ha đất sản xuất, phần nào đã làm giảm bớt khó khăn của gia đình ông. Tổng Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo UBND tỉnh Đ giải quyết vụ việc này theo hướng: “Ngoài 03 ha đất đã giải quyết cho gia đình ông H1 vào năm 2009, UBND tỉnh Đ theo điều kiện của địa phương xem xét hỗ trợ thêm, nhằm giảm bớt khó khăn cho gia đình ông H1 và chấm dứt việc khiếu kiện lâu dài”. [2.7] Ngày 12/10/2017, Văn phòng C1 ban hành Văn bản số 479/TB-VPCP thông báo kết luận về việc khiếu nại của ông H1 có nội dung: “1. Về việc trả lại đất: ông Đặng Tấn H1 và bà Đặng Thị H2 mua Đồn điền cao su Dân Nam là có thật, được thể hiện qua các chứng từ giao nhận tiền.

Tuy nhiên, Ủy ban nhân dân cách mạng tỉnh B ban hành quyết định thu hồi Đồn điền cao su D. Theo quy định của Luật Đất đai, nhà nước không thừa nhận việc đòi lại đất đã giao cho người khác sử dụng trong quá trình thực hiện chính sách đất đai của Nhà nước.

2. Về chính sách hỗ trợ, đảm bảo quyền lợi: a) Đối với ông Đặng Văn H4: Ủy ban nhân dân tỉnh Đ đã tiếp xúc, đối thoại và giao 03ha đất nông nghiệp cho ông H4 nên ông H4 đã được đảm bảo quyền lợi của gia đình và ông H4. UBND tỉnh Đ giải thích, hướng dẫn để ông H4 chấm dứt việc khiếu nại và đòi quyền lợi”. [2.8] Để giải quyết dứt điểm vụ việc xem xét khiếu nại của ông H4, UBND tỉnh Đ đã tiếp tục có Văn bản số 6836/BC-UBND ngày 02/7/2018 báo cáo Thủ tướng Chính phủ về việc giải quyết khiếu nại của ông H4, theo đó UBND tỉnh và các cơ quan Trung ương đã thống nhất chính sách an sinh xã hội đối với gia đình ông H4, giao cho gia đình ông H4 03 lô đất tái định cư liền kề để ông H4 ổn định cuộc sống. Ngày 16/7/2018, Văn phòng C1 có Văn bản số 6717/VPCP-V.I thông báo kết luận về việc khiếu nại của ông H4, với nội dung: “Đồng ý nội dung báo cáo và kiến nghị xử lý của UBND tỉnh Đ tại Văn bản số 6836/BC-UBND ngày 02/7/2018. UBND tỉnh Đ chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan tổ chức đối 15 thoại, vận động ông H4 chấp hành việc giải quyết của cơ quan có thẩm quyền. Trường hợp ông Đặng Tấn H1 không đồng ý nhận đất tái định cư, Chủ tịch UBND tỉnh Đ theo thẩm quyền ban hành quyết định giải quyết khiếu nại theo đúng quy định của pháp luật và thông báo chấm dứt việc xem xét, giải quyết nội dung khiếu nại này”. [2.9] Do ông H1 vẫn không đồng ý nhận 03 lô đất tái định cư nêu trên và tiếp tục có đơn khiếu nại đề nghị xem xét trả lại Đồn điền cao su Dân Nam. Ngày 09/01/2019, Chủ tịch UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 76/QĐ-UBND về việc giải quyết khiếu nại của ông H1, theo đó bác đơn khiếu nại của ông H1, giữ nguyên Quyết định số 34/QĐ-UBT ngày 03/11/1975 của UBND Cách mạng tỉnh B. [2.10] Tại khoản 5 Điều 26 Luật Đất đai 2013 quy định: “Nhà nước không thừa nhận việc đòi lại đất đã được giao cho người khác sử dụng trong quá trình thực hiện chính sách, pháp luật về đất đai”. Đất và cây trồng trên đất (cao su) đã được tiếp quản, trưng thu đưa vào sở hữu toàn dân từ sau năm 1975 theo chính sách của Nhà nước, đã giao cho người khác sử dụng hợp pháp. Việc ông H1 khiếu nại đề nghị xem xét giải quyết trả lại Đồn điền cao su D là không có cơ sở giải quyết. Việc UBND tỉnh giao 03 lô đất tái định cư cho ông H1, cụ thể Lô D6 diện tích 282,7 m2, lô D7 diện tích 281,9 m2, lô D15 diện tích 283,4 m2 tại khu tái định cư A (X) tại xã A, huyện L, thể hiện sự quan tâm đối với gia đình ông nhưng ông H1 từ chối không nhận. [2.11]

Từ những phân tích trên xét thấy: Tòa án cấp sơ thẩm đã thu thập chứng cứ đầy đủ, quá trình giải quyết vụ án đã thực hiện đúng và đầy đủ các quy định của Luật Tố tụng hành chính và căn cứ khoản 5 Điều 26 Luật Đất đai 2013, bác toàn bộ yêu cầu khởi kiện của ông H1 về việc: Hủy quyết định số 76/QĐ- UBND ngày 29/01/2019 của Chủ tịch UBND tỉnh Đ và Quyết định số 34/QĐ-UBT ngày 03/11/1975 của UBND cách mạng tỉnh B là có căn cứ, đúng pháp luật. Hội đồng xét xử phúc thẩm thống nhất với quan điểm của đại diện Viện Công tố và Kiểm sát xét xử phúc thẩm tại Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên tòa, không chấp nhận kháng cáo của các ông, bà Đặng Tấn H1, Nguyễn Phú X, Hồ Quang M, Hoàng Ngọc T và Hoàng Thị V; giữ nguyên Bản án hành chính sơ thẩm của Tòa án nhân dân tỉnh Đồng Nai.

[3] Về án phí: Do các ông, bà Đặng Tấn H1, Nguyễn Phú X, Hồ Quang M, Hoàng Ngọc T và Hoàng Thị V là người cao tuổi nên miễn án phí phúc thẩm hành chính.

[4] Quyết định khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị có hiệu lực thi hành kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

Vì các lẽ trên; 16