Bản án 55/2026/HNGĐ-STVụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình

Căn cứ vào tài liệu, chứng cứ đã được xem xét tại phiên tòa, Hội đồng xét xử phân tích, đánh giá, nhận định:

[1] Về thủ tục tố tụng: Chị Sùng Thị S yêu cầu Tòa án giải quyết vụ án "Ly hôn, tranh chấp về nuôi con khi ly hôn" với anh Thào Seo P có địa chỉ nơi cư trú: Bản C, xã N, tỉnh Lào Cai.

Căn cứ vào khoản 1 Điều 28; điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự và khoản 2 Điều 1 Luật số 85/2025/QH15 Luật sửa đổi, bổ sung một số Điều của Bộ luật tố tụng dân sự, Luật tố tụng hành chính, Luật tư pháp người chưa thành niên, Luật phá sản và Luật hòa giải, đối thoại tại Tòa án thì vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 8 - Lào Cai. Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nguyên đơn đã được Tòa án triệu tập lần thứ nhất và có đơn đề nghị Tòa án xét xử vắng mặt.

Vì vậy, Tòa án tiến hành xét xử vắng mặt người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nguyên đơn là phù hợp với quy định tại khoản 1 Điều 227; khoản 1 Điều 228 của Bộ luật Tố tụng dân SỰ.

[2] Về quan hệ hôn nhân: Chị Sùng Thị S và anh Thào Seo P tự nguyện về chung sống với nhau như vợ chồng từ năm 1994, không đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật; đến nay mặc dù đã đủ điều kiện kết hôn theo quy định của pháp 4 luật nhưng anh chị vân không đăng ký kêt hôn tại Uy ban nhân dân câp có thâm quyền là vi phạm khoản 1 Điều 9 của Luật Hôn nhân và gia đình. Nay anh chị đêu xác nhận không còn tình cảm, không thể tiếp tục chung sống với nhau và đều yêu cầu Tòa án giải quyết cho ly hôn.

Nhận thấy, Sùng Thị S và anh Thào Seo P chung sống với nhau như vợ chồng từ năm 1994, đến nay vẫn không đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật nên Hội đồng xét xử cần căn cứ khoản 1 Điều 14 của Luật Hôn nhân và gia đình tuyên bố không công nhận quan hệ vợ chồng giữa chị Sùng Thị S và anh Thào S3 P là có căn cứ, phù hợp với quy định của pháp luật.

[3] Về con chung: Quá trình chung sống, chị Sùng Thị S và anh Thào Seo P có tám người con chung là cháu Thào Thị S1, sinh ngày 14/11/1996; cháu Thào Thị C1, sinh ngày 28/12/1998; cháu Thào Thị C2, sinh ngày 09/9/2003; cháu Thào Thị S2, sinh ngày 24/6/2005; cháu Thào Thị T1, sinh ngày 05/01/2002; cháu Thào Thị C3, sinh ngày 06/3/2010; cháu Thào Thị D, sinh ngày 15/02/2012 và cháu Thào Phương T2, sinh ngày 20/12/2018. Tám người con chung của anh chị đều khỏe mạnh bình thường. Khi ly hôn, đối với năm người con lớn là cháu S1, cháu C1, cháu C2, cháu S2 và T1 đã trên 18 tuổi nên anh chị không yêu cầu Tòa án giải quyết. Còn cháu C3, cháu D và cháu T2 thì chị S và anh P đều yêu cầu Tòa án giải quyết cho chị S được trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục cháu C3 và cháu T2; giải quyết cho anh P được trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục cháu cháu D cho đến khi các cháu đủ 18 tuổi. Chị S và anh P đều không yêu cầu Tòa án giải quyết việc cấp dưỡng nuôi con chung. Xét thấy chị S, anh P đều đủ điều kiện nuôi con khi ly hôn, cháu T2 và cháu C3 có nguyện vọng được ở với mẹ khi bố mẹ ly hôn; cháu D có nguyện vọng được ở với bố khi bố mẹ ly hôn.

Vì vậy, Hội đồng xét xử cần áp dụng Điều 81 của Luật Hôn nhân và gia đình giao cháu C3 và cháu T2 cho chị S trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục; giáo cháu D cho anh P trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục cho đến khi các cháu đủ 18 tuổi là có căn cứ, phù hợp với quy định của pháp luật. Đương sự không yêu câu Tòa án giải quyêt việc câp dưỡng nuôi con chung nên Hội đông xét xử không xem xét giải quyết.

[4] Về tài sản chung và công nợ chung: Các đương sự đều không yêu cầu Tòa án giải quyết về tài sản chung và công nợ chung nên Hội đồng xét xử không xem xét giải quyết.

[5] Về án phí sơ thấm: Nguyên đơn chị Sùng Thị S là người dân tộc Mông, sinh sống ở Bản C, xã N, tỉnh Lào Cai là thôn đặc biệt khó khăn, thôn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi; xã vùng III và có đơn đề nghị Tòa án xem xét miễn nộp tiền án phí dân sự sơ thẩm nên Hội đồng xét xử cần miễn toàn bộ tiền án phí dân sự sơ thẩm cho nguyên đơn là phù hợp.

[6] Về quyên kháng cáo đối với Bản án: Các đương sự được quyền kháng cáo đối với Bản án theo quy định tại Điều 271, 273 của Bộ luật tố tụng dân sự.

[7] Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát, ý kiến của người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nguyên đơn: Xét thấy ý kiến của đại diện Viện kiểm sát, ý 5 kiến của người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nguyên đơn là phù hợp nên Hội đồng xét xử cần xem xét chấp nhận theo quy định của pháp luật.