Bản án 25/2026/HNGĐ-STVụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1]. Về tố tụng: Xét về hình thức, nội dung đơn khởi kiện của chị Lò Thị X là phù hợp quy định của pháp luật. Việc khởi kiện trên thuộc trường hợp tranh chấp về Ly hôn theo khoản 1 Điều 28 Bộ luật Tố tụng dân sự. Bị đơn trong vụ án có nơi cư trú tại xã M, tỉnh Sơn La vì vậy vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 5 – Sơn La theo điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự. Nguyên đơn, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đã được triệu tập hợp lệ nhưng có đơn xin xét xử vắng mặt. Bị đơn vắng mặt tại phiên tòa dù đã được triệu tập hợp lệ nhiều lần.

Căn cứ vào điểm b khoản 2 Điều 227; khoản 1, 3 Điều 228; Điều 238 Bộ luật Tố tụng dân sự Tòa án tiến hành xét xử vắng mặt nguyên đơn, bị đơn.

[2]. Về quan hệ hôn nhân: Chị Lò Thị X và anh Hà Văn Đ tự nguyện chung sống với nhau có đăng ký kết hôn ngày 31/7/2010 tại Ủy ban nhân dân xã T, huyện P, tỉnh Sơn La (nay là xã M, tỉnh Sơn La).

Tuy nhiên, tại thời điểm đăng ký kết hôn chị X có độ tuổi 16 tuổi 05 tháng 26 ngày là chưa đủ tuổi kết hôn nên việc kết hôn là trái pháp luật do vi phạm quy định tại khoản 1 Điều 9 Luật hôn nhân và gia đình năm 2000. Trong quá trình chung sống thời gian đầu vợ chồng hòa thuận hạnh phúc, sau đó thì phát sinh mâu thuẫn nguyên nhân là do không cùng quan điểm sống, trong cuộc sống chung không tìm được tiếng nói chung, đời sống hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng, mục đích hôn nhân không đạt được. Chị X và anh Đ đã sống ly thân mỗi người một nơi trong một thời gian dài. Xét thấy tình cảm vợ chồng không còn, chị X đề nghị Tòa án xem xét giải quyết được ly hôn với anh Hà Văn Đ. Lời khai của chị Lò Thị X là hoàn toàn phù hợp với thực tế và phù hợp với các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ. Hội đồng xét xử xét thấy yêu cầu ly hôn của chị X là có căn cứ bởi lẽ: Mục đích của hôn nhân là nhằm xây dựng một gia đình ấm no, hạnh phúc, bình đẳng, tiến bộ, bền vững. Tuy nhiên kể từ khi xảy ra mâu thuẫn chị X và anh Đ đã sống ly thân mỗi người ở một nơi từ khoảng tháng 5 năm 2025 cho đến nay và không còn quan tâm đến cuộc sống của nhau. Do đó Hội đồng xét xử xét thấy cuộc hôn nhân giữa chị X và anh Đ đã lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích của hôn nhân không đạt được, mặc dù chị Lò Thị X khởi kiện yêu cầu ly hôn nhưng anh Hà Văn Đ không có yêu cầu, ý kiến gì đối với nội dung khởi kiện của chị X, do đó thuộc trường hợp hủy kết hôn trái pháp luật theo điểm b khoản 2 Điều 4 Thông tư liên tịch số 01/2016/TTLT-TANDTC- VKSNDTC-BTP ngày 06/01/2016, Hướng dẫn thi hành một số điều của Luật hôn 5 nhân và gia đình, do vậy, Hội đồng xét xử xét thấy cần hủy việc kết hôn trái pháp luật giữa chị Lò Thị X với anh Hà Văn Đ.

[3]. Về hậu quả pháp lý của hủy việc kết hôn trái pháp luật: Do việc kết hôn giữa chị Lò Thị X với anh Hà Văn Đ vi phạm Điều 9 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2000 và là kết hôn trái pháp luật nên kể từ khi quyết định này có hiệu lực pháp luật, chị Lò Thị X với anh Hà Văn Đ phải chấm dứt quan hệ như vợ chồng theo quy định tại khoản 1 Điều 12 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014.

[4]. Hội đồng xét xử nhận thấy chị Lò Thị X với anh Hà Văn Đ có với nhau 02 người con chung tên là Hà Thị M T, sinh ngày 02/11/2010 và cháu Hà Đức C, sinh ngày 08/5/2015, hiện nay hai cháu đang ở, học tập, làm việc và có cuộc sống ổn định cùng bố và ông bà nội ở bản K, xã M, tỉnh Sơn La. Chị L1 có ý kiến là giao hai cháu cho bố và ông bà nội tiếp tục nuôi dưỡng để tránh ảnh hưởng, gián đoạn đến cuộc sống và việc học tập của các cháu. Các cháu đều có nguyện vọng được ở với bố. Nên để ổn định cuộc sống cho cháu T và cháu C, cũng như để các cháu phát triển ổn định về thể chất, tinh thần, nên Hội đồng xét xử cần xem xét giao hai cháu Hà Thị M và Hà Đức C cho anh Hà Văn Đ trực tiếp nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục.

[5]. Về cấp dưỡng nuôi con: Chị Lò Thị X có ý kiến sẽ cấp dưỡng cho cháu Hà Đức C mỗi tháng 2.000.000đ (Hai triệu đồng) cho đến khi cháu C thành N, đủ 18 tuổi và có khả năng lao động, chị X hiện tại đang đi làm thuê thu nhập ổn định, chị xác định có đủ khả năng để cấp dưỡng nuôi con, xét yêu cầu đó là tự nguyện cần được chấp nhận.

[4]. Về tài sản chung, tài sản riêng và nợ chung: Không yêu cầu giải quyết.

Vì vậy, Hội đồng xét xử không xem xét giải quyết.

[5]. Về án phí: Chị Lò Thị X là người dân tộc thiểu số, sinh sống ở xã T là xã có điều kiện kinh tế, xã hội đặc biệt khó khăn, chị X có đơn xin miễn án phí, do vậy căn cứ vào khoản 4 Điều 147 Bộ luật Tố tụng dân sự, điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 của Ủy ban thường vụ Quốc hội về Quy định mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án, cần xem xét miễn án phí dân sự sơ thẩm cho chị Lò Thị X. Các đương sự có quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.