Bản án 103/2026/HS-STBản án 103/2026/HS-ST
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
[1] Tuyên bố bị cáo Trương Minh D phạm tội: “Cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự”. Áp dụng khoản 1 Điều 201; điểm s khoản 1 Điều 51; điểm h khoản 1 Điều 52 Bộ luật hình sự: + Xử phạt bị cáo Trương Minh D: 02 (hai) năm 06 (sáu) tháng cải tạo không giam giữ. Được khấu trừ thời gian đã bị tạm giữ là 03 ngày (tương ứng 09 ngày cải tạo không giam giữ). Thời gian cải tạo không giam giữ còn lại phải chấp hành là 02 năm…
Nhận định của Tòa án
Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:
[1] Về hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan Cảnh sát điều tra, Điều tra viên, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 1, Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự, thủ tục quy định của Bộ luật tố tụng hình sự. Quá trình điều tra và tại phiên tòa, bị cáo không có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng. Các hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.
[2] Xét lời khai nhận tội của bị cáo tại phiên tòa phù hợp với lời khai tại Cơ quan điều tra, phù hợp với lời khai của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, người chứng kiến và phù hợp với các chứng cứ, tài liệu thu thập được có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên tòa. Như vậy, có đủ cơ sở để kết luận: Trong khoảng thời gian từ tháng 01/2025 đến tháng 01/2026, Trương Minh D đã cho 06 người dân trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk vay 165.000.000 đồng với lãi suất từ 243.33%/năm đến 365%/năm, thu lợi bất chính 77.904.104 đồng, vượt mức cho phép quy định tại Điều 468 Bộ luật dân sự.
Do đó, đủ cơ sở kết luận bị cáo Trương Minh D phạm tội “Cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự” theo quy định tại khoản 1 Điều 201 của Bộ luật Hình sự.
Vì vậy, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 1 truy tố đối với bị cáo Trương Minh D về tội “Cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự” theo quy định tại khoản 1 Điều 201 của Bộ luật Hình sự là có căn cứ, đúng người, đúng tội, đúng pháp luật. Điều 201 Tội Cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự: “1. Người nào trong giao dịch dân sự mà cho vay với lãi suất gấp 05 lần trở lên của mức lãi suất cao nhất quy định trong Bộ luật Dân sự, thu lợi bất chính từ 30.000.000 đồng đến dưới 100.000.000 đồng hoặc đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm.”
Xét thấy, hành vi tội phạm do bị cáo thực hiện là nguy hiểm cho xã hội, đã trực tiếp xâm phạm đến trật tự quản kinh tế của Nhà nước trong lĩnh vực kinh doanh tiền tệ, tài chính, ngân hàng gây mất trật tự trị an tại địa phương, xâm phạm đến lợi ích của công dân, gây dư luận xấu trong xã hội và làm phát sinh các hành vi vi phạm pháp luật khác. Bị cáo là người có năng lực trách nhiệm hình sự nhận thức rõ hành vi cho vay lãi nặng là vi phạm pháp luật nhưng vì vụ lợi vẫn cố ý thực hiện.
Vì vậy, cần xử phạt bị cáo với mức án tương xứng với tính chất, mức độ, hậu quả tội phạm đã thực hiện, có xét đến các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự khi thực hiện hành vi phạm tội của bị cáo. 6
[3] Về tình tiết giảm nhẹ, tăng nặng trách nhiệm hình sự; nhân thân của bị cáo: Tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Trong quá trình giải quyết vụ án, bị cáo thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải về hành vi phạm tội đây là tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại điểm s khoản 1 Điều 51 Bộ luật hình sự. Tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự: Bị cáo có 02 tiền án chưa được xoá án tích. Bị cáo đã bị áp dụng tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự ‘Tái phạm’ mà lại thực hiện hành vi phạm tội cố ý nên phải chịu tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự “Tái phạm nguy hiểm” được quy định tại điểm h khoản 1 Điều 52 Bộ luật Hình sự. Nhân thân: Bị cáo có 02 tiền án, đã chấp hành xong hình phạt và đã được xóa án tích. Bị cáo có nhân thân xấu. Do bị cáo không có thu nhập ổn định nên miễn khấu trừ thu nhập cho bị cáo.
[4] Về hình phạt bổ sung: Theo quy định tại khoản 3 Điều 201 Bộ luật hình sự, sửa đổi bổ sung năm 2025: “Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm”. Hội đồng xét xử thấy rằng hành vi phạm tội của bị cáo nhằm mục đích thu lợi bất chính, bị cáo bị áp dụng hình phạt chính không phải là hình phạt tiền nên cần áp dụng nghiêm khắc hình phạt bổ sung là phạt tiền đối với bị cáo.
[5] Về xử lý vật chứng: Áp dụng Điều 47 Bộ luật hình sự và Điều 106 Bộ luật tố tụng hình sự. Tịch thu sung vào ngân sách Nhà nước đối với 01 điện thoại di động nhãn hiệu Iphone 11 Pro, màu vàng, số IMEI: 352837111921515, IMEI2: 352837111792429; gắn sim mạng Vinaphone của bị cáo dùng làm phương tiện phạm tội là phù hợp. Tịch thu, tiêu hủy 01 sim điện thoại không còn giá trị sử dụng là phù hợp. Đối với các giấy mượn tiền là vật chứng của vụ án cần tiếp tục lưu trong hồ sơ vụ án là phù hợp.
[6] Về xử lý vật tiền liên quan trực tiếp đến tội phạm: Căn cứ Điều 5 Nghị quyết số 01/2021/NQ-HĐTP ngày 20/12/2021 của Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao hướng dẫn áp dụng Điều 201 của Bộ luật hình sự - Truy thu bị cáo số tiền 77.904.104 đồng, đây là số tiền thu lợi bất chính mà bị cáo đã thu lợi từ người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan (người vay) để trả lại tiền cho những người vay, cụ thể: Hoàn trả cho ông Nguyễn Doãn L, số tiền 5.671.233 đồng; bà Nguyễn Thị Thu H2, số tiền 32.136.986 đồng; bà Nguyễn Thị T1, số tiền 14.684.928 đồng; bà Lò Thị T2, số tiền 12.178.081 đồng; bà Lò Thị M, số tiền 4.726.027 đồng; bà Bùi Thị Diễm L1, số tiền 8.506.849 đồng - Truy thu bị cáo số tiền 113.095.896 đồng đây là số tiền gốc người vay đã trả và lãi (20%/năm) không vượt quá lãi suất quy định mà bị cáo đã thu được của người vay để sung ngân sách Nhà nước, cụ thể: Ông Nguyễn Doãn L, số tiền 328.767 đồng; bà Nguyễn Thị Thu H2, số tiền 1.863.014 đồng; bà Nguyễn Thị T1, số tiền 81.315.072 đồng; bà Lò Thị T2, số tiền 26.821.919 đồng; bà Lò Thị M, số tiền 2.273.973 đồng; bà Bùi Thị Diễm L1, số tiền 493.151 đồng. - Truy thu những người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan (người vay) tổng số tiền 57.000.000 đồng, đây là số tiền nợ gốc mà người có quyền lợi nghĩa vụ liên 7 quan đã vay nhưng chưa trả cho bị cáo để sung ngân sách Nhà nước, cụ thể: Truy thu ông Nguyễn Doãn L, số tiền 20.000.000 đồng; bà Nguyễn Thị Thu H2, số tiền 20.000.000 đồng; bà Lò Thị T2, số tiền 4.000.000 đồng; bà Lò Thị M, số tiền 8.000.000 đồng; bà Bùi Thị Diễm L1, số tiền 5.000.000 đồng.
[7] Về án phí: Áp dụng khoản 2 Điều 136 Bộ luật tố tụng hình sự; khoản 1 Điều 23 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Bị cáo Trương Minh D phải chịu 200.000 đồng án phí hình sự sơ thẩm.
Quyết định
[1] Tuyên bố bị cáo Trương Minh D phạm tội: “Cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự”. Áp dụng khoản 1 Điều 201; điểm s khoản 1 Điều 51; điểm h khoản 1 Điều 52 Bộ luật hình sự: + Xử phạt bị cáo Trương Minh D: 02 (hai) năm 06 (sáu) tháng cải tạo không giam giữ. Được khấu trừ thời gian đã bị tạm giữ là 03 ngày (tương ứng 09 ngày cải tạo không giam giữ). Thời gian cải tạo không giam giữ còn lại phải chấp hành là 02 năm 05 tháng 21 ngày tính từ ngày cơ quan thi hành án hình sự Công an tỉnh Đắk Lắk nhận được quyết định thi hành án. Giao bị cáo cho Ủy ban nhân dân phường T, tỉnh Đắk Lắk giám sát, giáo dục trong thời gian cải tạo không giam giữ. Gia đình bị cáo có trách nhiệm phối hợp với Ủy ban nhân dân phường T trong việc giám sát, giáo dục bị cáo. Trường hợp người bị kết án đang chấp hành hình phạt thay đổi nơi cư trú thì thực hiện theo quy định Luật thi hành án hình sự. Miễn khấu trừ thu nhập cho bị cáo Trương Minh D.
[2] Về hình phạt bổ sung: Áp dụng khoản 3 Điều 201 Bộ luật hình sự sửa đổi bổ sung năm 2025. Xử phạt bị cáo Trương Minh D 50.000.000 đồng (Năm mươi triệu đồng) sung vào ngân sách nhà nước.
[3] Áp dụng Điều 5 Nghị quyết số 01/2021/NQ-HĐTP ngày 20/12/2021 của Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao: - Truy thu bị cáo số tiền 77.904.104 đồng, để hoàn trả tiền cho những người vay, cụ thể: Hoàn trả cho ông Nguyễn Doãn L, số tiền 5.671.233 đồng; bà Nguyễn Thị Thu H2, số tiền 32.136.986 đồng; bà Nguyễn Thị T1, số tiền 14.684.928 đồng; bà Lò Thị T2, số tiền 12.178.081 đồng; bà Lò Thị M, số tiền 4.726.027 đồng; bà Bùi Thị Diễm L1, số tiền 8.506.849 đồng. - Truy thu bị cáo số tiền 113.095.896 đồng để sung ngân sách Nhà nước. - Truy thu những người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan (người vay) tổng số tiền 57.000.000 đồng để sung ngân sách Nhà nước, cụ thể: Truy thu của ông Nguyễn Doãn L, số tiền 20.000.000 đồng; bà Nguyễn Thị Thu H2, số tiền 20.000.000 đồng; bà Lò Thị T2, số tiền 4.000.000 đồng; bà Lò Thị M, số tiền 8.000.000 đồng; bà Bùi Thị Diễm L1, số tiền 5.000.000 đồng.
[4] Về xử lý vật chứng: Áp dụng Điều 47 Bộ luật hình sự và Điều 106 Bộ luật tố tụng hình sự. 8 Tịch thu sung vào ngân sách Nhà nước đối với 01 điện thoại di động nhãn hiệu Iphone 11 Pro, màu vàng, số IMEI: 352837111921515, IMEI2: 352837111792429; gắn sim mạng Vinaphone của bị cáo. Tịch thu, tiêu hủy 01 sim điện thoại không còn giá trị sử dụng. Đối với các giấy mượn tiền là vật chứng của vụ án cần tiếp tục lưu trong hồ sơ vụ án. (Vật chứng có đặc điểm cụ thể theo Biên bản về việc giao nhận vật chứng, tài sản ngày 01/4/2026 giữa Công an Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Đ và Phòng Thi hành án dân sự 1 - Đắk Lắk)
[5] Về án phí: Áp dụng khoản 2 Điều 136 Bộ luật tố tụng hình sự; khoản 1 Điều 23 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Bị cáo Trương Minh D phải chịu 200.000 đồng án phí hình sự sơ thẩm.
[6] Quyền kháng cáo: Bị cáo có mặt tại phiên tòa được