Bản án 99/2026/HNGĐ-STVụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Về quan hệ hôn nhân: Hủy giấy chứng nhận kết hôn số 146/2012 ngày 13/11/2012 của UBND xã N, huyện H, tỉnh Kiên Giang (nay là xã H, tỉnh An Giang). Không công nhận chị Trần Thị C và anh Bùi Thành C1 là vợ chồng.
Nhận định của Tòa án
Qua nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:
[1]. Về thủ tục tố tụng: Tòa án đã tống đạt hợp lệ các văn bản tố tụng, nhưng người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan Ủy ban nhân dân xã H có đơn xin 4 xét xử vắng mặt nên Hội đồng xét xử căn cứ Điều 227, Điều 228 của Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015 xét xử vắng mặt UBND xã H.
[2]. Về quan hệ pháp luật và thấm quyền giải quyết: Căn cứ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn chị Trần Thị C thì quan hệ pháp luật được xác định là: "Tranh chấp xin ly hôn và nuôi con chung" theo quy định tại khoản 1 Điều 28 của Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015. Do bị đơn anh Bùi Thành C1 có nơi cư trú tại xã H, tỉnh An Giang nên căn cứ điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015, vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 4 - An Giang.
[3]. Về nội dung vụ án: [3.1]. Về quan hệ hôn nhân: Theo nguyên đơn chị C trình bày: Chị và anh C1 có tổ chức lễ cưới nhưng không đăng ký kết hôn theo quy định pháp luật.
Do đó, chữ ký xác nhận đăng ký kết hôn tại UBND xã N (nay là xã H) là do anh C1 tự ký, không có sự đồng ý của chị và chị không tự nguyện đăng ký kết hôn. Cho nên, giấy kết hôn chứng nhận kết hôn và sổ đăng ký kết hôn số 146 đăng ký ngày 13/11/2012 do Ủy ban nhân dân xã N cấp là không đúng quy định pháp luật.
Vì vậy, chị đề nghị Tòa án hủy giấy kết hôn chứng nhận kết hôn và sổ đăng ký kết hôn số 146 đăng ký ngày 13/11/2012 và yêu cầu Tòa án không công nhận chị và anh C1 là vợ chồng. Trong khi đó, anh C1 thừa nhận anh là người trực tiếp đi đăng ký kết hôn với chị C tại UBND xã N (nay là xã H), thời điểm đăng ký kết hôn, chị C không có ký tên vào giấy chứng nhận kết hôn mà do anh ký thay cho chị C nhưng có sự đồng ý của chị C nhưng anh C1 không có chứng cứ chứng minh việc chị C đồng ý cho anh ký tên vào giấy chứng nhận kết hôn cũng như sổ đăng ký kết hôn. Tại phiên tòa sơ thẩm, anh C1 đồng ý yêu cầu của chị C hủy giấy chứng nhận đăng ký kết hôn do Úy ban nhân dân xã N (cũ) cấp và đồng ý yêu cầu không công nhận anh với chị C là vợ chồng.
Xét thấy, chị C và anh C1 đều thống nhất thừa nhận thời điểm đăng ký kết hôn chị C không trực tiếp ký tên vào sổ đăng ký kết hôn và giấy chứng nhận đăng ký kết hôn. Lời thừa nhận này của chị C phù hợp với Công văn trả lời số 438/UBND-VP ngày 22/4/2026 của Úy ban nhân dân xã H (cơ quan kế thừa 5 quyền và nghĩa vụ tố tụng của UBND xã N) xác nhận: Chị C và anh C1 có tổ chức lễ cưới và chung sống như vợ chồng từ năm 2009 đến năm 2013, có một con chung tên Bùi Thị Huyền T1, sinh năm: 2012. Việc đăng ký kết hôn là do anh C1 tự đi đến UBND xã N (cũ) đăng ký, do chị C mới sinh nên không lên xã được nên anh C1 đã tự ký tên thay cho chị C vào tờ khai đăng ký kết hôn, giấy chứng nhận kết hôn số 146 do Ủy ban nhân dân xã N, huyện H, tỉnh Kiên Giang cấp ngày 13/11/2012.
Do đó, khoản 1 Điều 4, Điều 18 của Nghị Định 158/NĐ- CP ngày 27/12/2005 quy định về đăng ký và quản lý hộ tịch thì quy trình đăng ký kết hôn của chị C và anh C1 không đúng trình tự, thủ tục theo quy định pháp luật.
Do đó, UBND xã có ý kiến về việc yêu cầu hủy giấy đăng ký kết hôn của UBND xã là có cơ sở. Do việc đăng ký kết hôn của chị C không tự nguyện và trình tự thủ tục cấp giấy chứng nhận kết hôn của chị C không đúng trình tự, thủ tục nên yêu cầu hủy giấy kết hôn và sổ đăng ký kết hôn của chị C và yêu cầu không công nhận chị và anh C1 không là vợ chồng có cơ sở để HĐXX xem xét, chấp nhận. [3.2]. Về quan hệ con chung: Quá trình chung sống, chị C và anh C1 có con chung tên Bùi Thị Huyền T1, sinh ngày 08/11/2012, hiện nay cháu T1 đang do anh C1 nuôi dưỡng và chị C đồng ý giao con chung cho anh C1 nuôi dưỡng. Anh C1 cũng đồng ý nuôi dưỡng con chung.
Xét thấy, đây là sự tự nguyện của đương sự, không vi phạm pháp luật, không trái đạo đức xã hội nên HĐXX ghi nhận sự tự nguyện này. [3.3]. Về cấp dưỡng nuôi con chung: Chị C không cấp dưỡng nuôi con chung và anh C1 không yêu cầu chị C phải cấp dưỡng nuôi con chung.
Xét thấy, đây là sự tự nguyện của đương sự, không vi phạm pháp luật, không trái đạo đức xã hội nên HĐXX ghi nhận sự tự nguyện này.
[4]. Về quan hệ chia tài sản, nợ chung: Chị C và anh C1 thống nhất không yêu cầu Tòa án giải quyết về chia tài sản chung, nợ chung nên Hội đồng xét xử không xem xét.
[5]. Về án phí hôn nhân và gia đình sơ thẩm: Căn cứ Điều 147 của Bộ luật tố tụng d ân sự; Điều 27 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về án phí, lệ phí Tòa án. Chị C phải chịu án phí hôn nhân và gia đình sơ thẩm. 6 Trong thảo luận và nghị án, HĐXX thống nhất chấp nhận đề nghị của đại diện Viện kiểm sát nhân dân Khu vực 4 - An Giang; chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn chị Trần Thị C.
Quyết định
Căn cứ Điều 28, điểm a khoản 1 Điều 35, Điều 39, khoản 4 Điều 147, 227, 228, 235, 273 của Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015; Ap dụng các điều 9, 11, 12, 13, 14, 15 của Luật Hôn nhân và gia đình năm 2000; Áp dụng khoản 1 Điều 131 của Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014; Nghị định 158/NĐ-CP ngày 27/12/2005 của Chính phủ quy định về đăng ký hộ tịch. Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về án phí, lệ phí Tòa án. Tuyên xử:
1. Về quan hệ hôn nhân: Hủy giấy chứng nhận kết hôn số 146/2012 ngày 13/11/2012 của UBND xã N, huyện H, tỉnh Kiên Giang (nay là xã H, tỉnh An Giang). Không công nhận chị Trần Thị C và anh Bùi Thành C1 là vợ chồng.
2. Về quan hệ con chung: Ghi nhận sự tự nguyện của chị Trần Thị C giao con chung tên Bùi Thị Huyên T1, sinh ngày 08/11/2012 cho anh Bùi Thành C1 tiếp tục trực tiếp nuôi dưỡng và chị Trần Thị C không cấp dưỡng nuôi con chung.
3. Ghi nhận sự tự nguyện của anh Bùi Thành C1 về việc không yêu cầu chị Trần Thị C phải cấp dưỡng nuôi con chung.
4. Về chia tài sản, nợ chung: Chị C và anh C1 thống nhất xác định anh C1, chị C không yêu cầu nên Hội đồng xét xử không xem xét.
5. Về án phí sơ thấm: Buộc chị C phải chịu 300.000 đồng án phí hôn nhân và gia đình sơ thẩm nhưng được khấu trừ 300.000 đồng (bằng chữ: Ba trăm nghìn đồng) tiền tạm ứng án phí mà chị C đã nộp theo biên lai thu tiền số 302326 ngày 05/3/2026 của Thi hành án dân sự tỉnh An Giang
6. Các đương sự được quyền kháng cáo trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án, riêng Ủy ban nhân dân xã H vắng mặt nên được quyền kháng cáo bản 7 án sơ thẩm trong thời hạn 15 (mười lăm) ngày kể từ ngày nhận bản án hoặc niêm yết theo quy định pháp luật. Trường hợp bản án, Quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏả thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 7, Điều Ta và Điều 9 của Luật thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân sự./. *