Bản án 122/2026/HS-STBản án 122/2026/HS-ST
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Về tội danh: Tuyên bố các bị cáo Thàng Và L, Ly Mỳ Đ phạm tội: “Tàng trữ trái phép chất ma túy”.
Nhận định của Tòa án
Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:
[1] Về hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng: Về hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Lai Châu, Điều tra viên, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 4 - Lai Châu, Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố, đã thực hiện đúng thẩm quyền, trình tự, thủ tục quy định của Bộ luật tố tụng hình sự. Quá trình điều tra và tranh tụng tại phiên tòa các bị cáo không có ý kiến gì về hành vi, quyết định của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng.
Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp. Người bào chữa cho các bị cáo đã thực hiện đúng, đầy đủ các quyền và nghĩa vụ của mình theo quy định của pháp luật.
[2] Về hành vi phạm tội của bị cáo: Tại phiên tòa, các bị cáo Thàng Và L, Ly Mỳ Đ đã khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội của mình phù hợp với biên bản bắt người phạm tội quả tang, biên bản thu giữ đồ vật tài liệu, bản kết luận điều tra, bản cáo trạng đã truy tố và các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, như vậy có đủ cơ sở khẳng định: Sáng ngày 31/01/2026, tại bản Chà Kế, xã Pa Ủ, tỉnh Lai Châu, Thàng Và L nhờ vợ là Ly Mỳ Đ đi mua ma túy về để L sử dụng. Đô đồng ý và trực tiếp dùng 150.000 đồng tiền chung của vợ chồng đi mua được 03 gói Heroine mang về giao cho L cất giấu sử dụng. Đến hồi 19 giờ 50 phút ngày 02/02/2026, Tổ công tác xã Pa Ủ, tỉnh Lai Châu tiến hành kiểm tra, phát hiện và bắt quả tang Thàng Và L và Ly Mỳ Đ về hành vi tàng trữ trái phép chất ma túy, thu giữ toàn bộ vật chứng là 0,31 gam Heroine. Các bị cáo Thàng Và L, Ly Mỳ Đ đều là những người có đủ năng lực chịu trách nhiệm hình sự. Các bị cáo phải chịu trách nhiệm hình sự đối với 0,31 gam Heroine, như vậy, hành vi của các bị cáo đã đủ yếu tố cấu thành tội “Tàng trữ trái phép chất ma túy” theo quy định tại điểm c khoản 1 Điều 249 của Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi bổ sung năm 2025). Như vậy, nội dung bản cáo trạng của Viện kiểm sát nhân dân khu vực 4- Lai Châu truy tố các bị cáo về tội danh, điều khoản áp dụng là có căn cứ, đúng quy định của pháp luật.
[3] Về tính chất, mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi phạm tội, vai trò đồng phạm: Vụ án có tính chất nghiêm trọng. Hành vi của các bị cáo là nguy hiểm cho xã hội, đã xâm phạm đến chế độ độc quyền quản lý Nhà nước ta đối với các 4 chất ma túy và làm ảnh hưởng tới trật tự, trị an, an toàn xã hội tại địa phương do đó cần thiết phải được xử lý nghiêm minh trước pháp luật. Xét về vai trò đồng phạm trong vụ án thấy rằng, đây là vụ án đồng phạm giản đơn, bị cáo Thàng Và L giữ vai trò khởi xướng, trực tiếp cất giấu và sử dụng ma túy nên phải chịu trách nhiệm hình sự tương ứng với hành vi của mình, bị cáo Ly Mỳ Đ giữ vai trò giúp sức, thực hiện hành vi mua ma túy theo đề nghị của Ly, do đó các bị cáo đều phải chịu trách nhiệm tương xứng với hành vi phạm tội của mình theo quy định tại Điều 17, Điều 58 Bộ luật Hình sự.
[4] Về nhân thân và các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với bị cáo: Về nhân thân: Bị cáo Thàng Và L và Ly Mỳ Đ đều sinh sống tại xã Pa Ủ, tỉnh Lai Châu. Bị cáo Thàng Và L nghiện chất ma tuý. Các bị cáo đã không tu dưỡng, rèn luyện bản thân, chịu khó làm ăn, lao động sản xuất mà mắc vào tệ nạn xã hội. Các bị cáo Thàng Và L, Ly Mỳ Đ đều chưa có tiền án, tiền sự. Các bị cáo biết rõ các hành vi liên quan đến ma túy đều bị pháp luật nghiêm cấm, các bị cáo đã bất chấp pháp luật, cố ý thực hiện hành vi phạm tội cho thấy thái độ coi thường pháp luật của các bị cáo. Như vậy nội dung Cáo trạng mà Viện kiểm sát nhân dân khu vực 4 - Lai Châu truy tố hành vi phạm tội và đề xuất mức hình phạt và các biện pháp tư pháp đối với các bị cáo là có căn cứ nên chấp nhận. Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Quá trình điều tra, truy tố và tại phiên tòa, các bị cáo Thàng Và L và Ly Mỳ Đ đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải về hành vi phạm tội của bản thân; các bị cáo là người dân tộc thiểu số, trình độ học vấn thấp nên nhận thức pháp luật còn hạn chế, gia đình thuộc hộ nghèo, sinh sống ở vùng có điều kiện kinh tế đặc biệt khó khăn nên được áp dụng tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51 của Bộ luật Hình sự. Về tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự: Không.
[5] Xét quá trình tham gia tố tụng của người bào chữa cho các bị cáo tiến hành đều hợp pháp, xét quan điểm bào chữa của người bào chữa, Hội đồng xét xử thấy rằng việc đề xuất áp dụng điểm s, khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự đề nghị xử phạt các bị cáo ở mức thấp nhất của khung hình phạt. Áp dụng khoản 5 Điều 249 Bộ luật Hình sự không áp dụng hình phạt bổ sung đối với các bị cáo. Đề nghị miễn án phí cho các bị cáo (vì các bị cáo là người dân tộc thiểu số, đang sinh sống tại vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn) là có căn cứ cần chấp nhận.
[6] Xét quan điểm luận tội của Kiểm sát viên và ý kiến của các bị cáo, Hội đồng xét xử thấy rằng: Tại phiên tòa hôm nay, Kiểm sát viên, đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 4 - Lai Châu tham gia phiên tòa đã đưa ra các căn cứ chứng minh về hành vi phạm tội của các bị cáo, căn cứ vào các tài liệu chứng cứ đã thu thập có trong hồ sơ, căn cứ kết luận giám định số 184/KL-KTHS ngày 05 tháng 02 năm 2026 của Phòng kỹ thuật hình sự Công an tỉnh Lai Châu đối với mẫu vật thu giữ của các bị cáo là 0,31 gam gửi giám định là ma túy, loại Heroine. Các lời khai nhận tội của các bị cáo tại Cơ quan điều tra và tại phiên tòa hôm nay, bởi vì những quan điểm này phù hợp với những tài liệu chứng cứ 5 đã được thu thập khách quan có trong hồ sơ vụ án cùng lời nhận tội của các bị cáo tại phiên tòa hôm nay đã cho thấy, nội dung bản cáo trạng của Viện kiểm sát nhân dân khu vực 4-Lai Châu truy tố các bị cáo về tội tàng trữ trái phép chất ma túy là đúng người, đúng tội, đúng quy định của pháp luật.
[7] Về hình phạt bổ sung: Xét điều kiện, hoàn cảnh kinh tế của các bị cáo khó khăn, gia đình các bị cáo Thàng Và L và Ly Mỳ Đ thuộc diện hộ nghèo, bản thân các bị cáo nghề nghiệp tự do, thu nhập không ổ n định; các bị cáo không đảm nhiệm chức vụ và không có tài sản gì đáng kể.
Do đó, Hội đồng xét xử không áp dụng các hình phạt bổ sung là hình phạt tiền, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định, tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản theo quy định tại khoản 5 Điều 249 của Bộ luật Hình sự đối với các bị cáo.
[8] Về trách nhiệm dân sự: Không.
[9] Về xử lý vật chứng: Đối với 01 mảnh nilon màu trắng; 03 mảnh nilon màu hồng và 01 phong bì niêm phong ban đầu cho vào một phong bì thư xung quanh có viền xanh đỏ do Bưu điện phát hành, các mép dán kín. Cần tịch thu, tiêu hủy theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 47 Bộ luật Hình sự, điểm a, c khoản 2 Điều 106 Bộ luật Tố tụng Hình sự.
[10] Về án phí hình sự sơ thẩm: Các bị cáo là người dân tộc thiểu số, sinh sống tại vùng có điều kiện kinh tế, xã hội đặc biệt khó khăn; gia đình các bị cáo thuộc diện hộ nghèo; tại phiên tòa các bị cáo xin miễn án phí.
Do đó, Hội đồng xét xử miễn cho các bị cáo Thàng Và L, Ly Mỳ Đ mỗi bị cáo 200.000 đồng án phí hình sự sơ thẩm. Như vậy, căn cứ vào tính chất, mức độ của hành vi phạm tội, các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với các bị cáo, cần thiết phải có mức án tương xứng, cách ly các bị cáo ra khỏi xã hội một thời gian để cải tạo, giáo dục cho các bị cáo trở thành công dân tốt và phòng ngừa chung cho toàn xã hội. Đề nghị của đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 4 - Lai Châu về hình phạt chính, hình phạt bổ sung, xử lý vật chứng, án phí hình sự sơ thẩm đối với các bị cáo là có căn cứ nên được Hội đồng xét xử chấp nhận toàn bộ.
[11] Những vấn đề liên quan: Đối với đối tượng bán ma túy: Ly Mỳ Đ khai mua số Heroine trên của một người phụ nữ không quen biết. Ngoài lời khai của Đ, quá trình điều tra không thu thập được tài liệu, chứng cứ nào khác để xác định lai lịch, địa chỉ của người này.
Do đó, Cơ quan điều tra không có căn cứ để xử lý trong vụ án này. Đối với hành vi sử dụng trái phép chất ma túy của Thàng Và L: Kết quả xét nghiệm ngày 02/02/2026 xác định Thàng Và L dương tính với chất ma túy.
Tuy nhiên, qua xác minh, Thàng Và L không thuộc một trong các trường hợp quy định tại khoản 1 Điều 256a của Bộ luật hình sự, nên không phạm tội sử dụng trái phép chất ma túy.
Quyết định
Căn cứ điểm c, khoản 1, khoản 5 Điều 249; điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 17; Điều 38; Điều 50; Điều 58; điểm a khoản 1 Điều 47 của Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi bổ sung năm 2025) đối với các bị cáo Thàng Và L 6 và Ly Mỳ Đ; Căn cứ điểm a, c khoản 2 Điều 106; Điều 135; khoản 2 Điều 136; Điều 331; Điều 333 của Bộ luật Tố tụng hình sự; điểm đ khoản 1 Điều 12 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án đối với các bị cáo.
1. Về tội danh: Tuyên bố các bị cáo Thàng Và L, Ly Mỳ Đ phạm tội: “Tàng trữ trái phép chất ma túy”.
2. Về hình phạt: Xử phạt bị cáo Thàng Và L 03 (ba) năm 04 (bốn) tháng tù. Thời hạn thi hành hình phạt tù của bị cáo tính từ ngày 02/02/2026. Xử phạt bị cáo Ly Mỳ Đ 03 (ba) năm tù, khấu trừ 03 (ba) ngà y tạm giữ (từ ngày 02/02/2026 đến ngày 05/02/2026), còn lại bị cáo phải chấp hành 02 (hai) năm 11 (mười một) tháng 27 (hai mươi bảy) ngày tù. Thời hạn tù tính từ ngà y bị cáo vào trại chấp hành án. Không áp dụng các hình phạt bổ sung đối với các bị cáo.
3. Về vật chứng: Tịch thu tiêu hủy: 01 mảnh nilon màu trắng; 03 mảnh nilon màu hồng và 01 phong bì niêm phong ban đầu cho vào một phong bì thư xung quanh có viền xanh đỏ do Bưu điện phát hành, các mép dán kín. (Tình trạng, đặc điểm vật chứng theo như biên bản giao, nhận đồ vật, tài liệu, vật chứng ngày 20 tháng 5 năm 2026 giữa Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Lai Châu và Phòng Thi hành án dân sự khu vực 4 - Lai Châu).
4. Về án phí hình sự sơ thẩm: Miễn cho các bị cáo Thàng Và L, Ly Mỳ Đ mỗi bị cáo 200.000 đồng (Hai trăm nghìn đồng) án phí hình sự sơ thẩm.
5. Về quyền kháng cáo: Các bị cáo có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án sơ thẩm lên Tòa án nhân dân cấp trên./. - TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ SƠ THẨM