Bản án 487/2026/DS-PTTranh chấp quyền sử dụng đất

[1] Về tố tụng: Việc vắng mặt các đương sự tại phiên tòa hôm nay nhưng có người đại diện, một số người có đơn xin vắng mặt nên tiến hành xét xử vắng mặt đương sự theo quy định Điều 296 Bộ luật Tố tụng dân sự. Đối với ông Đào Khải M là một trong những người con của bà T và ông Đào Sên H2 ở nước ngoài, nhưng do đây là vụ án tranh chấp quyền sử dụng đất giữa bà T với bị đơn ông Đào S, bà T mất do đó những người kế thừa tố tụng của bà T ở trong nước cũng có yêu cầu như bà T lúc còn sống và yêu cầu của những người ké thừa trong nước cũng đã đảm bảo quyền lợi cho ông M nên tiến hành xét xử vắng mặt ông M cũng không ảnh hưởng đến quyền lợi ích hợp pháp của ông M.

[2] Về kháng cáo của những người kế thừa quyền và nghĩa tố tụng của nguyên đơn: [2.1] Qua tranh tụng tại phiên tòa cũng như xem xét các tài liệu chứng cứ có trong hồ sơ đã được thẩm tra tại phiên tòa, có cơ sở xác định: phần đất tranh chấp các bên đều khai là của ông bà để lại, ông Đào S cho rằng ông được cấp giấy năm 2005, tại hồ sơ xin cấp giấy cho ông S ghi nhận nguồn gốc thừa kế của ông, bà để lại.

Tuy nhiên, ông bà cũng như cha của ông Đào S là Đào S2 cũng chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cũng như không có văn bản gì về việc cho tặng từ ông, bà cha ông S để lại cho ông S. Nhưng tại biên bản hòa giải ở phường ngày 14/5/2021 ông Đào S thừa nhận đất này có nguồn gốc từ ông Dương C2 (là ông ngoại bà T) cho bà ngoại ông ở, như vậy có căn cứ xác định nguồn gốc đất là của gia đình nguyên đơn bà T cho phía gia đình bị đơn ở. Phía nguyên đơn bà T cho rằng ông S2 là ba ông S có ở trên phần đất này sau ngày giải phóng là do cho ở nhờ, tuy việc cho ở nhờ không làm văn bản, không được gia đình bị đơn thừa nhận, nhưng đến năm 1991 thì gia đình ông Đào S2 về T, Ô sinh sống, điều này được thể hiện qua lời xác nhận của bị đơn ông S hiện gia đình không có ở phần đất và chính trong hồ sơ xin cấp giấy ông S có làm đơn xin xác 6 nhận đất gốc, theo đó, đất này cha cho (ông Đào S2 cho Đào S), năm 1991 thì gia đình ông về khu vực B, Trường L ở cho đến nay (bút lục 296), thấy rằng, tuy gia đình ông Đào S2 trước đây có ở đất này và đến ông Đào S ở nhưng không có giấy tờ gì về nguồn gốc của ông, bà để lại cho ông mà của gia đình bà T, năm 1991 thì ông đã bỏ đất về Trường Lạc sống cho đến nay do đó, không đủ diều kiện để được công nhận quyền sử dụng đất theo khoản 4 Điều 50 Luật đất đai 2003 vì tại thời điểm cấp giấy ông S cũng không sử dụng phần đất này. Việc ông S đứng tên trong sổ mục kê cũng không phải là một trong những căn cứ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất mà sổ mục kê chỉ ghi thông tin người sử dụng đất, đồng thời sổ mục kê phải được lập trước năm 1980 theo quy định tại Điều 137 Luật đất đai 2024.

Do đó, việc cấp giấy cho ông S là chưa đúng quy định. [2.2] Đối với nguyên đơn bà T, tuy rằng, phần đất này cũng do ông, bà để lại chưa được cấp giấy và cho gia đình ông Đào S2 ở, nhưng từ năm 1991 gia đình ông S2, kể cả bị đơn ông S đã không còn sử dụng đất này, nhưng năm 2005 cấp giấy cho ông S mà không ghi nhận ý kiến bà T đang sử dụng đất giáp ranh là không đúng, người sử dụng thực tế là bà T cho đến khi mất, do đó, bà T có đủ điều kiện để được công nhận đất theo quy định tại khoản 3 Điều 138 Luật đất đai 2024 hiện nay. Bà T đã mất trong quá trình giải quyết vụ án nên các con bà T là hàng thừa kế thứ nhất của bà T có kháng cáo.

Do đó, kháng cáo của những người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của bà T là có căn cứ, đúng quy định pháp luật nên được chấp nhận.

[3] Với những nhận định trên nên đề nghị của đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Cần Thơ là chưa phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử. Cấp sơ thẩm đánh giá chứng cứ và không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là chưa đúng nên sửa lại theo hướng chấp nhận yêu cầu kháng cáo của những người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của nguyên đơn bà T. Hiện phần đất các con bà T quản lý nên không cần tuyên buộc ông S phải giao đất, chỉ cần chỉnh lý sang tên cho các con bà T theo đúng quy định pháp luật.

[4] Về chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ, định giá: 5.592.920đ, nguyên đơn bà T đã tạm ứng nên bị đơn ông S phải trả lại cho bà T do yêu cầu khởi kiện của bà T được chấp nhận.

[5] Về án phí: [5.1] Án phí sơ thẩm: ông Đào S phải chịu nhưng là người cao tuổi nên được miễn. [5.2] Án phí phúc thẩm: ông Đào S được miễn. Vì các lẽ trên, 7