Bản án 24/2026/HNGĐ-STVụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Về quan hệ hôn nhân: Xử cho chị Lò Thị Đ ly hôn với anh Đèo Văn N.
Nhận định của Tòa án
4
[1] Về quan hệ tranh chấp và thẩm quyền giải quyết vụ án:
Căn cứ vào yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn chị Lò Thị Đ yêu cầu Toà án giải quyết ly hôn, tranh chấp về nuôi con với anh Đèo Văn N, cùng tài liệu chứng cứ trong hồ sơ vụ án xác định quan hệ tranh chấp là “Ly hôn, tranh chấp về nuôi con khi ly hôn” theo quy định tại khoản 1 Điều 28 của Bộ luật tố tụng dân sự. Bị đơn là anh Đèo Văn N có hộ khẩu thường trú tại bản Lun 1, xã M, tỉnh Lai Châu. Căn cứ Điều 35; điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật tố tụng dân sự và khoản 2, Điều 1 Luật số 85 /2025/QH15 ngày 25/6/2025 sửa đổi bổ sung một số điều của Bộ luật tố tụng dân sự, Luật tố tụng hành chính, Luật tư pháp người chưa thành niên, Luật phá sản và Luật Hoà giải đối thoại tại Toà án xác định vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 2 - Lai Châu.
[2] Về thủ tục tố tụng: Ngày 28/4/2026, Toà án mở phiên toà lần thứ nhất, anh Đèo Văn N đã được triệu tập hợp lệ nhưng vắng mặt, Hội đồng xét xử quyết định hoãn phiên toà. Ngày 05/5/2026, Tòa án mở lại phiên tòa, anh Đèo Văn N đã được triệu tập hợp lệ lần thứ hai nhưng vắng mặt không có lý do chính đáng; chị Lò Thị Đ có đơn xin xét xử vắng mặt. Căn cứ khoản 2 Điều 227, khoản 1, 3 Điều 228 của Bộ luật tố tụng dân sự, Hội đồng xét xử quyết định xét xử vắng mặt các đương sự.
[3] Về nội dung: [3.1] Về quan hệ hôn nhân:
Căn cứ vào lời khai của đương sự, qua xác minh và các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án xác định: Chị Lò Thị Đ và anh Đèo Văn N sống chung có đăng ký kết hôn vào ngày 15/3/2017 tại Ủy ban nhân dân xã M, tỉnh Lai Châu trên cơ sở tự nguyện, không bị lừa dối, ép buộc. Như vậy, quan hệ hôn nhân giữa chị Lò Thị Đ và anh Đèo Văn N là hôn nhân hợp pháp. Sau khi kết hôn anh chị sống chung tại bản Lun 1, xã M, tỉnh Lai Châu. Quá trình chung sống chị Đ, anh N thường xuyên xảy ra mâu thuẫn nguyên nhân do mâu thuẫn về kinh tế, vợ chồng không hợp tính tình, bất đồng quan điểm sống. Qua xác minh, chị Đ và anh N phát sinh mâu thuẫn gia đình từ năm 2019 và ly thân từ tháng 3/2022 đến nay. Chị Lò Thị Đ về nhà bố mẹ đẻ tại bản N, xã M, tỉnh Lai Châu sinh sống. Đại diện thôn bản, chính quyền địa phương xác định vợ chồng chị Lò Thị Đ và anh Đèo Văn N có hộ khẩu thường trú, sinh sống tại xã M, tỉnh Lai Châu, đều chấp hành nghiêm chỉnh pháp luật, quy định của địa phương. Mâu thuẫn vợ chồng anh chị đã được hai bên gia đình động viên, hoà giải nhưng không thành. 5 Hiện nay anh chị đã không còn sống chung. Chị Lò Thị Đ có đơn khởi kiện ly hôn đề nghị Toà án giải quyết theo quy định của pháp luật. Hội đồng xét xử nhận định, mâu thuẫn vợ chồng giữa chị Lò Thị Đ và anh Đèo Văn N đã trầm trọng, tình cảm vợ chồng đã rạn nứt không thể hàn gắn. Các bên đã vi phạm nghĩa vụ vợ chồng như không còn yêu thương nhau, không còn sự tôn trọng, quan tâm, chăm sóc, giúp đỡ nhau cùng chia sẻ, thực hiện các công việc của gia đình và hiện nay anh chị đã ly thân làm cho hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích hôn nhân không đạt được. Yêu cầu ly hôn của chị Lò Thị Đ là có căn cứ phù hợp với các quy định tại Điều 51, Điều 56 của Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 nên cần chấp nhận, xử cho chị Lò Thị Đ được ly hôn với anh Đèo Văn N. [3.2] Về nuôi con chung: Căn cứ các giấy khai sinh số 38/2017 ngày 15/3/2017, số 117 ngày 02/11/2020, của Ủy ban nhân dân xã M cấp xác định, trong thời kỳ hôn nhân, chị Lò Thị Đ và anh Đèo Văn N có hai con chung chưa thành niên là Đèo Thị M H, sinh ngày 11/12/2016 và Đèo Thị B T, sinh ngày 14/10/2020. Xét về điều kiện nuôi con, anh Đèo Văn N và chị Lò Thị Đ đều có nơi cư trú rõ ràng. Chị Lò Thị Đ và anh Đèo Văn N đều là lao động tự do. Qua xác minh mức thu nhập trung bình của lao động cùng loại tại địa phương là 47.000.000 đồng/năm (khoảng 3.900.000 đồng/người/tháng). Như vậy, anh chị đều có mức thu nhập ổn định. Qua xác minh, từ khi ly thân đến nay cháu Đèo Thị M H sống cùng chị Đ, cháu Đèo Thị B T sống cùng anh N, cả hai con được đảm bảo các điều kiện mọi mặt về sinh hoạt, học tập. Tại thời điểm giải quyết vụ án xác định cháu Đèo Thị M H đã trên 07 tuổi, căn cứ khoản 2 Điều 81 của Luật hôn nhân và gia đình năm 2014, khoản 3 Điều 208 của Bộ luật tố tụng dân sự, Toà án tiến hành hỏi ý kiến con chung chưa thành niên, kết quả: Cháu Đèo Thị M H muốn sống cùng với mẹ là chị Lò Thị Đ . Riêng cháu Đèo Thị B T chưa đủ điều kiện về độ tuổi để Toà án tham khảo ý kiến. Trong quá trình giải quyết vụ án, tại đơn xin xét xử vắng mặt xác định chị Lò Thị Đ có yêu cầu Toà án giải quyết giao cháu Đèo Thị B T cho anh Đèo Văn N trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục; giao cháu Đèo Thị M H cho chị Lò Thị Đ trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục. Yêu cầu trên là phù hợp với điều kiện nuôi con của các đương sự và ý kiến của con chung chưa thành niên nên được Hội đồng xét xử chấp nhận. Chị Lò Thị Đ 6 không yêu cầu giải quyết việc cấp dưỡng nuôi con chung nên Toà án không xem xét. [3.3] Về tài chung và nợ chung, cho vay chung: Do đương sự không có yêu cầu nên Hội đồng xét xử không xem xét giải quyết.
[4] Về án phí dân sự sơ thẩm: Nguyên đơn là chị Lò Thị Đ là người dân tộc thiểu số, sinh sống tại vùng có điều kiện kinh tế, xã hội đặc biệt khó khăn, chị Đ có đơn xin miễn án phí dân sự sơ thẩm. Do đó căn cứ Điều 143, khoản 4 Điều 147 Bộ luật tố tụng dân sự; điểm đ khoản 1 Điều 12, Điều 15 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án miễn cho chị Lò Thị Đ 300.000 đồng án phí dân sự sơ thẩm.
[5] Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 2 – Lai Châu về giải quyết nội dung vụ án là có căn cứ, đúng quy định của pháp luật nên được Hội đồng xét xử chấp nhận toàn bộ.
Quyết định
Căn cứ vào: - Điều 5; Khoản 1 Điều 28; Điều 35; Điều 39; Các Điều 143, 147, Điều 227, 228, 238, 244, 266, 267, 271, 273 Bộ luật Tố tụng dân sự; - Khoản 2, Điều 1 Luật số 85/2025/QH15 ngày 25/6/2025 sửa đổi bổ sung một số điều của Bộ luật tố tụng dân sự, Luật tố tụng hành chính, Luật tư pháp người chưa thành niên, Luật phá sản và Luật Hoà giải đối thoại tại Toà án. - Điều 39 Bộ luật dân sự năm 2015; - Các Điều 51, 53, 56, 57, 58, 69, 71, 72, 81, 82, 83 Luật hôn nhân và gia đình Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014; - Điểm đ khoản 1 Điều 12, Điều 15 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Tuyên xử: Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn chị Lò Thị Đ .
1. Về quan hệ hôn nhân: Xử cho chị Lò Thị Đ ly hôn với anh Đèo Văn N.
2. Về nuôi con chung: Giao cho chị Lò Thị Đ trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con chung chưa thành niên là Đèo Thị M H, sinh ngày 11/12/2016 cho đến khi cháu H thành niên (đủ 18 tuổi) không mất năng lực hành vi dân sự, có khả năng lao động. 7 Giao cho anh Đèo Văn N trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con chung chưa thành niên là Đèo Thị B T, sinh ngày 14/10/2020 cho đến khi cháu T thành niên (đủ 18 tuổi) không mất năng lực hành vi dân sự, có khả năng lao động. Chị Lò Thị Đ, anh Đèo Văn N có quyền, nghĩa vụ thăm nom con chung mà không ai được cản trở, nhưng không được lạm dụng việc thăm nom để cản trở hoặc gây ảnh hưởng xấu đến việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng giáo dục con của người trực tiếp nuôi con.
3. Về án phí dân sự sơ thẩm: Chị Lò Thị Đ được miễn 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) án phí dân sự sơ thẩm.
4. Về quyền kháng cáo: Các đương sự vắng mặt có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được niêm yết công khai theo quy định của pháp luật./.