Bản án 286/2026/HC-PTBản án 286/2026/HC-PT

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra công khai tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử xét thấy:

[1] Tại phiên tòa phúc thẩm, người bị kiện và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vắng mặt, đã có đơn xin xét xử vắng mặt hoặc được triệu tập hợp 11 lệ. Căn cứ Điều 225 Luật Tố tụng hành chính, Hội đồng xét xử tiến hành xét xử vụ án.

[2] Ngày 18/10/2023, Cục Thuế Thành phố H có Thông báo nộp tiền số 24096/TB-CTTPHCM về tiền thuê đất thuê mặt nước trả tiền một lần cho cả thời hạn thuê với người nộp thuế là Công ty cổ phần Đ, số tiền phải nộp với diện tích đất 348.372,8m2 cho thuê lại từ ngày 01/01/2006 đến trước ngày 01/7/2014 đã thu tiền thuế đất trả tiền 01 lần cho cả thời gian thuê. Công ty Đ cho rằng Thông báo nộp tiền số 24096/TB-CTTPHCM được ban hành không đúng quy định pháp luật vì: - Tại thời điểm hiện nay, diện tích đất cho thuê lại hình thức trả tiền 01 lần cho cả thời gian thuê đối với những hợp đồng cho thuê được ký kết từ ngày 01/01/2006 đến trước ngày 01/7/2014 đã giảm còn 333.663,7m2. Việc giảm diện tích đất cho thuê trả tiền 01 lần nêu trên đã được Công ty Đ có văn bản báo cáo cho Cục T, Sở Tài chính, Sở T, Văn phòng Đ, Ban Quản lý các Khu Chế xuất và Công nghiệp Thành phố H; - Thông báo số 24096/TB-CTTPHCM ngày 18/10/2023 xác định 127 lô đất Công ty Đ là mặt tiền đường T là không đúng thực tế; - Công ty Đ đã có văn bản gửi Sở Tài chính Thành phố H làm thủ tục xác định nghĩa vụ tài chính về đất đai, trong đó có nội dung khấu trừ tiền bồi thường, giải phóng mặt bằng vào tiền thuê đất nhưng Cục Thuế Thành phố H vẫn ban hành thông báo nộp tiền thuê đất. Do Thông báo số 24096/TB-CTTPHCM ngày 18/10/2023 không phù hợp quy định pháp luật, nên Thông báo số 648/TB07-CCT ngày 08/11/2023 của Chi cục thuế quận B (nay là T Thành phố Hồ Chí Minh); Quyết định số 821/QĐ-CT- CC ngày 06/5/2024 của Cục thuế Thành phố H và Quyết định số 618/QĐ-ĐT ngày 02/5/2024 của Chi cục Hải quan quản lý hàng đầu tư về cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế; Quyết định số 1334/QĐ-CCTKV02 ngày 06/5/2025 của Chi cục trưởng Chi cục Thuế khu vực I; Thông báo tiền nợ thuế số 112644/TB-CCTKV02-KĐT ngày 13/6/2025 của Chi cục trưởng Chi cục thuế khu vực I do căn cứ và phát sinh từ các thông báo trên là không đúng.

Vì vậy, Công ty Đ khởi kiện yêu cầu hủy các Thông báo và quyết định trên. Người bị kiện cho rằng các quyết định hành chính bị kiện được ban hành đúng quy định pháp luật nên không đồng ý yêu cầu khởi kiện.

[3] Hội đồng xét xử phúc thẩm nhận định: [3.1] Về tố tụng: Thông báo nộp tiền số 24096/TB-CTTPHCM ngày 18/10/2023 do Cục thuế Thành phố H ban hành. Căn cứ quy định tại khoản 9 Điều 3 Luật Tố tụng hành chính thì người bị kiện phải là Cục thuế Thành phố H (nay là T Thành phố Hồ Chí Minh). Tòa án cấp sơ thẩm xác định T thuế Thành phố Hồ Chí Minh là người bị kiện là không đúng. Mặt khác, quá trình giải quyết vụ án, Tòa án cấp sơ thẩm không đưa Cục thuế Thành phố H vào tham gia tố tụng nên Tòa án cấp phúc thẩm không thể khắc phục được. [3.2] Về nội dung: 12 Quá trình giải quyết vụ án, các đương sự trình bày việc Cục thuế Thành phố H ban hành Thông báo số 24096/TB-CTTPHCM ngày 18/10/2023 về tiền thuê đất thuê mặt nước trả tiền một lần cho cả thời hạn thuê với người nộp thuế là Công ty cổ phần Đ và số tiền phải nộp với diện tích đất 348.372,8m2 cho thuê lại từ ngày 01/01/2006 đến trước ngày 01/7/2014 là do thi hành Bản án hành chính phúc thẩm số 592/2023/HC-PT ngày 26/7/2023 của Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh về nội dung: “…Buộc Cục Thuế Thành phố H và Chi cục Thuế quận B, Thành phố Hồ Chí Minh thực hiện nhiệm vụ, công vụ theo quy định của pháp luật, cụ thể: 3.1. Cục Thuế Thành phố H ban hành Thông báo nộp tiền thuê đất đối với: (1) Phần diện tích đất 547.806,8m2 mà Công ty cổ phần Đ cho thuê lại đất trước ngày 01/01/2006; (2) Phần diện tích đất 348.372,8m2 mà Công ty cổ phần Đ cho thuê lại từ ngày 01/01/2006 đến trước ngày 01/7/2014 theo đúng quy định pháp luật; 3.2. Chi cục Thuế quận B, Thành phố Hồ Chí Minh ban hành Thông báo tiền thuế nợ, tiền phạt và tiền chậm nộp thuế đối với Công ty cổ phần Đ theo đúng quy định pháp luật”. Trong giai đoạn giải quyết tại cấp phúc thẩm, ngày 05/3/2026 Chánh án Tòa án nhân dân tối cao có Quyết định số 19/2026/KN-HC kháng nghị Bản án hành chính phúc thẩm số 592/2023/HC-PT ngày 26/7/2023 của Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh, đề nghị hủy Bản án phúc thẩm, giao hồ sơ vụ án cho Tòa án cấp phúc thẩm xét xử lại vụ án. Xét, kết quả giải quyết giám đốc thẩm đối với quyết định kháng nghị nêu trên ảnh hưởng đến việc xác định tính hợp pháp của căn cứ ban hành Thông báo 24096/TB-CTTPHCM ngày 18/10/2023 và các quyết định hành chính có liên quan đến quyết định hành chính bị kiện trong vụ án này. Việc giải quyết vụ án này tại cấp phúc thẩm sẽ không đảm bảo quy định pháp luật và có thể gây xung đột giữa các bản án.

Do đó, Hội đồng xét xử hủy bản án sơ thẩm để giải quyết lại vụ án. Đồng thời, khi thụ lý giải quyết lại vụ án, Tòa án cấp sơ thẩm phải căn cứ vào kết quả giải quyết giám đốc thẩm nêu trên và xác định lại người bị kiện theo quy định pháp luật.

[4] Từ những nhận định trên, Hội đồng xét xử xét thấy: Mặc dù Tòa án cấp sơ thẩm có sai sót về tố tụng khi xác định không chính xác người bị kiện, nhưng quá trình tố tụng T thuế Thành phố Hồ Chí Minh (đại diện theo pháp luật của Thuế Thành phố H) đã có văn bản trình bày ý kiến, cử người bảo vệ quyền lợi ích hợp pháp tham gia tố tụng, nên sai sót này không làm thay đổi bản chất vụ việc.

Tuy nhiên, theo nội dung nêu tại mục [3.2] thì tại cấp phúc thẩm có phát sinh tình tiết mới khách quan ảnh hưởng đến việc giải quyết vụ án. Do vậy, Hội đồng xét xử chấp nhận quan điểm của đại diện Viện công tố và kiểm sát xét xử phúc thẩm tại Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên tòa; Chấp nhận một phần yêu cầu kháng cáo của người khởi kiện; Hủy bản án sơ thẩm, chuyển hồ sơ vụ án về cho Tòa án cấp sơ thẩm giải quyết lại vụ án theo quy định pháp luật.

[5] Án phí hành chính phúc thẩm: Do hủy bản án sơ thẩm nên người có kháng cáo không phải chịu. 13