Bản án 178/2026/DS-PTTranh chấp quyền sử dụng đất
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Nguyễn Văn P về việc yêu cầu bị đơn Nguyễn Quốc D tháo dỡ công trình kiến trúc trên đất và trả lại phần đất lấn chiếm.
Nhận định của Tòa án
Căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ đã được xem xét và kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:
[1]. Sau khi xét xử sơ thẩm nguyên đơn có đơn kháng cáo đúng theo quy định tại các Điều 271, 272, 273 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 nên được xem là hợp lệ và được chấp nhận xem xét theo trình tự phúc thẩm. Cấp sơ thẩm xác định quan hệ pháp luật và thẩm quyền giải quyết là đúng theo các quy định tại khoản 9 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự.
[2]. Đối với kháng cáo của nguyên đơn Nguyễn Văn P, Hội đồng xét xử xét thấy: [2.1]. Phần đất và tài sản gắn liền trên đất đang tranh chấp được các đương sự thống nhất theo Biên bản xem xét thẩm định tại chỗ ngày 19/11/2024 của Tòa án nhận dân huyện Trần Đề (bút lục:77) và Phiếu xác nhận kết quả đo đạc hiện trạng thửa đất ngày 05/6/2026 của Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai Trần Đề (bút lục 194), thể hiện phần đất ông D đang sử dụng có diện tích 138,3m2 tại thửa 1098, trên đất ông D có cất nhà và trồng cây lâu năm. [2.2]. Căn cứ văn bản số 1452/VP-TD ngày 05/7/2024 của Ủy ban nhân dân huyện Trần Đề (Bút lục 45), Văn bản số 320/PTNMT ngày 22/7/2024 của Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Trần Đề (Bút lục 50), Văn bản số 500/CV-CNTĐ ngày 08/8/2024 của Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh Sóc Trăng - Chi nhánh huyện Trần Đề (Bút lục 58), xác định: Qua kiểm tra hồ sơ lưu trữ và cơ sở dữ liệu, xác định không có hồ sơ cấp Giấy chứng nhận số E 013456 đối với thửa 832, tờ bản đồ số 01 tại ấp Chợ, xã Đại Ân 2 (Cũ) cho ông Nguyễn Văn P. [2.3].
Xét thấy, quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa ông P và ông D đều thừa nhận nguồn gốc quyền sử dụng đất thửa 1098 và 832 đều được ông bà nội của ông P (ông bà ngoại của ông D) khai phá từ hàng trăm năm trước. Đối với thửa 1098 thì ông D sử dụng từ năm 1990 đến nay, quá trình sử dụng đất có cất nhà và trồng cây lâu năm, nhưng ông D chưa làm thủ tục cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; Đối với thửa 832 thì năm 1995 ông P được UBND huyện Long Phú cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (không có thửa 1098).
Do đó, việc ông P khởi kiện cho rằng phần đất ông D đang sử dụng thuộc Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của ông và yêu cầu ông Dũng trả lại đất là không có căn cứ. Tòa án cấp sơ thẩm không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là phù hợp. 6 [2.4]. Tại phiên tòa phúc thẩm, nguyên đơn cho rằng khi ông D cất nhà thì phía ông có ngăn cản và báo chính quyền địa phương nhưng chính quyền địa phương không giải quyết nhưng ông không cung cấp được tài liệu, chứng cứ gì chứng minh cho lời trình bày của mình; Mặt khác, lời trình bày của ông P cũng bị mâu thuẫn khi vừa thừa nhận ông D sử dụng đất từ năm 1990, khi lại khai là ông có quản lý và sử dụng phần đất này, do ông ở thành phố làm ăn nhưng vẫn đi lên xuống sử dụng đất trồng lúa, trồng mía (bút lục:184).
Do đó, lời trình bày trên của ông P không có cơ sở để Hội đồng xét xử xem xét.
[3]. Tòa án cấp sơ thẩm áp dụng quy định tại khoản 3 Điều 26 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH ngày 30/12/2016 xác định ông P phải chịu án phí có giá ngạch đối với yêu cầu trả giá trị trên phần đất không được chấp nhận là 9.183.900 đồng là chưa phù hợp mà phải áp dụng điểm a khoản 2 Điều 27 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH ngày 30/12/2016 “ Trường hợp tranh chấp về quyền sở hữu tài sản và tranh chấp về quyền sử dụng đất mà Tòa án không xem xét giá trị, chỉ xem xét quyền sở hữu tài sản và tranh chấp về quyền sử dụng đất của ai thì đương sự phải chịu án phí dân sự sơ thẩm như đối với trường hợp vụ án không có giá ngạch. Trong vụ án này, đương sự yêu cầu Tòa án xác định phần đất đang tranh chấp là của ai nên chỉ phải chịu án phí dân sự sơ thẩm không có giá ngạch. Do ông P là người cao tuổi, có đơn đề nghị miễn tiền án phí và được chấp nhận, căn cứ điểm đ khoản 1 Điều 12, Điều 14 Nghị quyết 326 nêu trên miễn nộp tiền án phí cho ông P, vì vậy được Hội đồng xét xử điều chỉnh cho phù hợp với quy định pháp luật.
[4]. Từ những nhận định trên, xét thấy nguyên đơn kháng cáo nhưng không cung cấp được tài liệu gì mới có giá trị pháp lý nên không có cơ sở để Hội đồng xét xử xem xét.
[5]. Về án phí dân sự phúc thẩm: Người kháng cáo là người cao tuổi và có đơn đề nghị miễn tiền án phí và được chấp nhận nên được miễn theo quy định.
Quyết định
Căn cứ: Khoản 1 Điều 308 Bộ luật tố tụng dân sự; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Không chấp nhận kháng cáo của nguyên đơn ông Nguyễn Văn P. Giữ nguyên bản án dân sự sơ thẩm số 85/2025/DS-ST ngày 19 tháng 9 năm 2025 của Tòa án nhân dân khu vực 9 – Cần Thơ. Tuyên xử: 7
1. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Nguyễn Văn P về việc yêu cầu bị đơn Nguyễn Quốc D tháo dỡ công trình kiến trúc trên đất và trả lại phần đất lấn chiếm.
2. Về chi phí tố tụng và án phí: Chi phí tố tụng: Ông Nguyễn Văn P phải chịu chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ với số tiền là 3.531.903 đồng (Ba triệu năm trăm ba mươi mốt nghìn chín trăm linh ba đồng). Đã nộp xong. Án phí dân sự sơ thẩm và án phí dân sự phúc thẩm: Nguyên đơn ông Nguyễn Văn P là người cao tuổi và có đơn đề nghị miễn tiền án phí nên được miễn nộp theo quy định pháp luật. Trường hợp Bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự, thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự, có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, Điều 7, Điều 7a, Điều 7b và Điều 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân sự. Bản án phúc thẩm có hiệu lực kể từ ngày tuyên án, ngày 17 tháng 3 năm 2026.