Bản án 85/2026/HC-STBản án 85/2026/HC-ST
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Bác toàn bộ yêu cầu khởi kiện của ông Nguyễn Văn M đối với Quyết định hành chính, quyết định giải quyết khiếu nại sau đây: 1.1. Quyết định 787/QĐ-UBND ngày 11/2/2015 của UBND quận Nam Từ Liêm về việc thu hồi đất để thực hiện dự án đầu tư xây dựng Trung tâm chỉ huy tác chiến và nhà ở cho lãnh đạo chỉ huy, cán bộ chiến sĩ Cục B32 (Tổng cục V – Bộ công an) tại phường Đại Mỗ, quận Nam Từ Liêm (một phần thửa 113, tờ…
Nhận định của Tòa án
:
[1] Về tố tụng [1.1] Về thẩm quyền của Tòa án: Ông M có đơn khởi kiện đề nghị: Hủy các QĐ787, QĐ800, QĐ3870, QĐ8322; đây là các quyết định Hành chính của cơ quan nhà nước có thẩm quyền trong lĩnh vực quản lý nhà nước về đất đai, nên là đối tượng khởi kiện vụ án hành chính.
Do đó, theo quy định tại khoản 2 Điều 3, Điều 30, khoản 4 Điều 32 Luật Tố tụng hành chính thì Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội thụ lý giải quyết là đúng thẩm quyền. UBND phường Đại Mỗ, quận Nam Từ Liêm, thành phố Hà Nội; Chủ tịch và UBND quận Nam Từ Liêm, thành phố Hà Nội kết thúc hoạt động kể từ ngày 01/7/2025 theo quy định tại Khoản 3 Điều 51 Luật tổ chức chính quyền địa phương ban hành ngày 16/6/2025. Căn cứ Khoản 38 Điều 1, Khoản 2 và Khoản 3 Điều 2 Nghị quyết 1656/NQ- UBTVQH15 ngày 16/6/2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội; Điều 59 Luật tố tụng hành chính 2015; Điều 8 Nghị quyết 01/2025/NQ-HĐTP ngày 27/6/2025 của Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao; Điều 5 Nghị định 151/2025/NĐ-CP của Chính phủ, Tòa án xác định Chủ tịch và UBND phường Đại Mỗ, thành phố Hà Nội kế thừa 5 quyền và nghĩa vụ tố tụng hành chính của UBND phường Đại Mỗ; Chủ tịch và UBND quận Nam Từ Liêm, thành phố Hà Nội. [1.2] Về thời hiệu khởi kiện: Ngày 06/01/2017 ông M nhận QĐ8322. Ngày 05/01/2018 ông M gửi đơn khởi kiện đến Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội, việc khởi kiện của Mạnh được xác định trong thời hiệu khởi kiện, quy định tại khoản 2 Điều 116 Luật Tố tụng hành chính. [1.3] Tại phiên tòa, người đại diện theo ủy quyền của người bị kiện có đơn xin xét xử vắng mặt, người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan là Công ty TNHH Thăng Long vắng mặt. Căn cứ Điều 157, Điều 158 của Luật tố tụng hành chính, Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội xét xử vắng mặt. [1.4] Khi xem xét Quyết định khởi kiện, Hội đồng xét xử còn phải xem xét các Quyết định liên quan khác theo khoản 1 Điều 6 Luật Tố tụng hành chính.
[2] Về nội dung: [2.1] Xét QĐ787 của UBND quận Nam Từ Liêm về việc thu hồi đất: Dự án đã có văn bản chấp thuận chủ trương đầu tư của UBND thành phố Hà Nội tại Văn bản 8178/UBND-KH&ĐT ngày 13/10/2010, chủ đầu tư là Công TNHH Thăng Long đã được UBND thành phố Hà Nội cấp Giấy chứng nhận đầu tư số 01121001083 ngày 12/4/2012 và UBND quận Nam Từ Liêm đã có Thông báo 111/TB-UBND ngày 28/5/2012 về việc thu hồi đất là trước khi Luật đất đai 2013 có hiệu lực ngày 01/7/2014 nhưng chưa có quyết định thu hồi đất, nên theo quy định tại Khoản 6 Điều 210, Khoản 1 Điều 211 Luật đất đai 2013; Điểm a Khoản 1 Điều 99 Nghị định 43/2014NĐ-CP ngày 15/5/2014, Điểm c Khoản 4 Điều 34 Nghị định 47/2014NĐ-CP ngày 15/5/2014, Văn bản 7086/UBND-TNMT ngày 08/10/2015 của UBND thành phố Hà Nội thì áp dụng quy định của Luật đất đai 2013. [2.2] Theo quy định tại Khoản 3 Điều 62 Luật đất đai 2013, Nhà nước thu hồi đất để thực hiện các dự án phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng do Hội đồng nhân dân cấp tỉnh chấp thuận trong các trường hợp trong đó có dự án xây dựng trụ sở cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội; dự án tái định cư, nhà ở cho sinh viên, nhà ở xã hội, nhà ở công vụ; dự án xây dựng khu đô thị mới, khu dân cư nông thôn mới; chỉnh trang đô thị, khu dân cư nông thôn. Dự án được Hội đồng nhân dân thành phố chấp thuận tại Nghị quyết 13/NQ- HĐND ngày 02/12/2015 (số thứ tự 19 Danh mục công trình dự án thu hồi đất 2016 quận Nam Từ Liêm) nên thuộc trường hợp thu hồi đất để thực hiện dự án phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng quy định tại Khoản 3 Điều 62 Luật đất đai năm 2013. Người khởi kiện cho rằng dự án không thuộc trường hợp nhà nước thu hồi đất phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng quy định tại Điều 62 Luật đất đai năm 2013 là không có căn cứ. [2.3] Theo quy định tại Điều 62, Điều 63 Luật đất đai 2013, việc thu hồi đất vì phát triển kinh tế - xã hội, vì lợi ích quốc gia, công cộng phải dựa trên các căn cứ: Dự án thuộc các trường hợp thu hồi đất quy định tại Điều 62; kế hoạch sử dụng đất hàng 6 năm của cấp huyện đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt; tiến độ sử dụng đất thực hiện dự án. Dự án thuộc trường hợp thu hồi đất quy định tại Khoản 3 Điều 62 Luật đất đai 2013; nằm trong Kế hoạch sử dụng đất năm 2016 của UBND quận Nam Từ Liêm được UBND thành phố Hà Nội phê duyệt tại Quyết định 1825/QĐ-UBND ngày 19/4/2016 (số thứ tự 35 Danh mục công trình, dự án thực hiện trong kế hoạch sử dụng đất năm 2016 của quận Nam Từ Liêm); tiến độ sử dụng đất thực hiện dự án được thực hiện theo Giấy chứng nhận đầu tư số 01121001083 do UBND thành phố Hà Nội cấp ngày 12/4/2012 cho chủ đầu tư là Công ty TNHH Thăng Long. Như vậy, Dự án có đủ căn cứ thu hồi đất để phát triển kinh tế - xã hội, vì lợi ích quốc gia, công cộng theo quy định của Điều 63 Luật đất đai 2013. Người khởi kiện yêu cầu hủy QĐ787 thu hồi đất với lý do Dự án không thuộc trường hợp nhà nước thu hồi đất theo quy định tại Điều 61, Điều 62 Luật đất đai năm 2013 là không có căn cứ. Bác yêu cầu khởi kiện của ông M về việc hủy QĐ787.
[3] Xét QĐ800 ngày 11/2/2015 của UBND quận Nam Từ Liêm về việc phê duyệt phương án bồi thường; [3.1] Khoản 1 Điều 73 Luật đất đai 2013 quy định, việc sử dụng đất để thực hiện dự án, công trình sản xuất, kinh doanh không thuộc trường hợp Nhà nước thu hồi đất quy định tại Điều 61 và Điều 62 của Luật này thì chủ đầu tư được nhận chuyển nhượng, thuê quyền sử dụng đất, nhận góp vốn bằng quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật. Điểm i Khoản 1 Điều 179 Luật đất đai 2013 quy định, trường hợp đất thuộc diện thu hồi để thực hiện dự án thì có quyền tự đầu tư trên đất hoặc cho chủ đầu tư dự án thuê quyền sử dụng đất, góp vốn bằng quyền sử dụng đất với chủ đầu tư dự án để thực hiện dự án theo quy định của Chính phủ. Dự án này thuộc trường hợp Nhà nước thu hồi đất để thực hiện dự án phát triển kinh tế - xã hội, vì lợi ích quốc gia, công cộng do Hội đồng nhân dân thành phố phê duyệt quy định tại Điều 63 Luật đất đai 2013 nên việc sử dụng đất của chủ đầu tư để thực hiện dự án không thuộc trường hợp quy định tại Điều 73 Luật đất đai 2013 và người khởi kiện không thể thực hiện quyền quy định tại Điểm i Khoản 1 Điều 179 Luật đất đai 2013, mà chỉ có quyền được bồi thường khi Nhà nước thu hồi đất theo quy định tại Điểm a Khoản 1 Điều 179 và Khoản 6 Điều 166 Luật đất đai 2013.
Do đó, việc người khởi kiện không đồng ý mức bồi thường, hỗ trợ của Nhà nước mà yêu cầu chủ đầu tư dự án là Công ty TNHH Thăng Long phải thỏa thuận việc bồi thường, hỗ trợ với người khởi kiện theo quy định tại Điểm i Khoản 1 Điều 179 Luật đất đai 2013 là không có căn cứ. [3.2] QĐ800 phê duyệt bồi thường 100% đơn giá đất nông nghiệp 201.600đồng/m2 là đúng quy định tại Điều 74 Luật Đất đai 2013, Khoản 3 Điều 18 Nghị định số 44/2014/NĐ-CP, Điều 5 Quyết định 23/2014/QĐ-UBND ngày 20/6/2014 7 của UBND thành phố Hà Nội, Bảng số 1 Quyết định 96/2014/QĐ-UBND ngày 29/12/2014 của UBND thành phố Hà Nội. [3.3] Trên đất nông nghiệp đã được cấp GCN QSD đất được cấp năm 1997, hộ gia đình ông Mạnh có trồng rau muống chuyên canh nên, được bồi thường hỗ trợ là 1.985.400 đồng theo tỷ lệ 100% đơn giá là đúng. [3.4] Theo quy định tại Điều 19 của Nghị định số 47/2014/NĐ-CP, hộ gia đình cá nhân đang sản xuất đất nông nghiệp hoặc thuộc đối tượng đủ điều kiện được giao đất nông nghiệp nhưng chưa được giao đất nông nghiệp và đang trực tiếp sử dụng trên đất nông nghiệp bị thu hồi thì được hỗ trợ ổn định đời sống và sản xuất. Hộ gia đình ông Mạnh được hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề và tìm kiếm việc làm theo khoản 1, điều 22 Quyết định 23/2014/QĐ-UBND với số tiền là 111.182.400 đồng là có cơ sở. Bác yêu cầu khởi kiện của ông M về việc hủy QĐ800.
[4] Xét QĐ3870 ngày 13/7/2016 của Chủ tịch UBND quận Nam Từ Liêm về việc giải quyết khiếu nại lần đầu. Các QĐ787, QĐ800 được ban hành đúng quy định của pháp luật nên Chủ tịch UBND quận Nam Từ Liêm ban hành QĐ3870 giải quyết khiếu nại của ông M đã giữ nguyên QĐ787, QĐ800 là đúng nội dung, đúng thẩm quyền, trình tự, thủ tục giải quyết khiếu nại lần đâu quy định của Luật khiếu nại 2011. Bác yêu cầu khởi kiện của ông M về việc hủy QĐ3870.
[5] Xét QĐ8322 ngày 15/12/2016 của Chủ tịch UBND quận Nam Từ Liêm về việc cưỡng chế thu hồi đất: Theo quy định tại Điểm d Khoản 3 Điều 69, Điều 71 Luật đất đai 2013 và Khoản 6 Điều 17 Nghị định 43/CP ngày 15/5/2014 của Chính phủ thì trường hợp người có đất thu hồi đã được vận động, thuyết phục nhưng không chấp hành việc bàn giao đất cho tổ chức làm nhiệm vụ bồi thường, giải phóng mặt bằng thì Chủ tịch UBND cấp huyện ban hành quyết định cưỡng chế thu hồi đất và tổ chức thực hiện việc cưỡng chế theo quy định tại Điều 71 của Luật đất đai cho dù người có đất thu hồi thực hiện quyền khiếu nại, khởi kiện về việc thu hồi đất nhưng chưa có quyết định giải quyết của cơ quan có thẩm quyền thì vẫn phải tiếp tục thực hiện quyết định thu hồi đất, quyết định cưỡng chế thu hồi đất.
Do đó, Chủ tịch UBND quận Nam Từ Liêm ban hành Quyết định 8322/QĐ-UBND ngày 15/12/2016 về việc cưỡng chế thu hồi đất và tổ chức thực hiện cưỡng chế vào ngày 12/6/2019 là đúng quy định của pháp luật. Bác yêu cầu khởi kiện của ông M về việc hủy QĐ8322. Các trình bày và các ý kiến của người khởi kiện, người đại diện theo ủy quyền, luật sư không phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử nên không được chấp nhận. Quan điểm của Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội hoàn toàn phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử nên chấp nhận.
Từ những phân tích, nhận định trên, không có căn cứ chấp nhận các yêu cầu khởi kiện của ông M.
[6] Ông Mạnh là người cao tuổi nên được miễn án phí hành chính sơ thẩm. 8
Quyết định
Căn cứ: - Khoản 1 Điều 6; khoản 1 Điều 30, khoản 4 Điều 32, khoản 2 Điều 116, Điều 157; Điều 158; điểm a khoản 2 Điều 193, Điều 194, Điều 204, Điều 206, Điều 348 Luật Tố tụng hành chính; - Luật Đất đai 2013; - Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 quy định về mức thu, miễn giảm, thu nộp, quản lý và sử dụng án phí lệ phí Tòa án. - Các Nghị định số 43/2014 ngày 15/5/2014, số 47/2014 ngày 15/5/2014 của Chính phủ; - Thông tư 37/2014/TT-BTNMT ngày 30/6/2014 của Bộ Tài nguyên và Môi trường; - Quyết định 23/2014/QĐ-UBND ngày 20/6/2014 của UBND thành phố Hà Nội. Xử:
1. Bác toàn bộ yêu cầu khởi kiện của ông Nguyễn Văn M đối với Quyết định hành chính, quyết định giải quyết khiếu nại sau đây: 1.1. Quyết định 787/QĐ-UBND ngày 11/2/2015 của UBND quận Nam Từ Liêm về việc thu hồi đất để thực hiện dự án đầu tư xây dựng Trung tâm chỉ huy tác chiến và nhà ở cho lãnh đạo chỉ huy, cán bộ chiến sĩ Cục B32 (Tổng cục V – Bộ công an) tại phường Đại Mỗ, quận Nam Từ Liêm (một phần thửa 113, tờ bản đồ 17). 1.2. Quyết định 800/QĐ-UBND ngày 11/2/2015 của UBND quận Nam Từ Liêm về việc phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất để thực hiện dự án đầu tư xây dựng Trung tâm chỉ huy tác chiến và nhà ở cho lãnh đạo chỉ huy, cán bộ chiến sĩ Cục B32 (Tổng cục V – Bộ công an) tại phường Đại Mỗ, quận Nam Từ Liêm. 1.3. Quyết định 3870/QĐ-UBND ngày 17/3/2016 của Chủ tịch UBND quận Nam Từ Liêm về việc giải quyết khiếu nại của ông Nguyễn Văn M địa chỉ: tổ dân phố Chợ, phường Đại Mỗ, quận Nam Từ Liêm tại dự án: Đầu tư xây dựng Trung tâm chỉ huy tác chiến và nhà ở cho lãnh đạo chỉ huy, cán bộ chiến sĩ Cục B32 (Tổng cục V – Bộ công an) tại phường Đại Mỗ, quận Nam Từ Liêm. 1.4. Quyết định 8322/QĐ-UBND ngày 15/12/2016 của Chủ tịch UBND quận Nam Từ Liêm về việc cưỡng chế thu hồi đất để thực hiện dự án: Đầu tư xây dựng 9 Trung tâm chỉ huy tác chiến và nhà ở cho lãnh đạo chỉ huy, cán bộ chiến sĩ Cục B32 (Tổng cục V – Bộ công an) tại phường Đại Mỗ, quận Nam Từ Liêm.
2. Về án phí: Ông Nguyễn Văn M được miễn án phí hành chính sơ thẩm. Trả lại cho ông Nguyễn Văn M số tiền 300.000 đồng mà bà Nguyễn Thị C đã nộp thay cho ông Nguyễn Văn M tại Biên lai thu số 0000379 ngày 06/3/2018 tại Thi hành án dân sự thành phố Hà Nội.
3. Về quyền kháng cáo: Đương sự hoặc người đại diện hợp pháp của đương sự có mặt tại phiên tòa hoặc đã tham gia phiên tòa nhưng vắng mặt khi Tòa án tuyên án mà không có lý do chính đáng có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án. Đương sự hoặc người đại diện hợp pháp của đương sự không có mặt tại phiên tòa hoặc không có mặt khi tuyên án mà có lý do chính đáng có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày bản án được giao hoặc được niêm yết./.