Bản án 154/2026/DS-PTTranh chấp thừa kế quyền sử dụng đất
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
- Căn cứ vào khoản 1 Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự, không chấp nhận kháng cáo của ông Bao Hoàng M. Giữ nguyên Bản án dân sự sơ thẩm số 163/2025/DS-ST ngày 22 tháng 9 năm 2025 của Tòa án nhân dân khu vực 4 - Cà Mau. Căn cứ vào khoản 5 Điều 26; điểm a khoản 1 Điều 35; điểm c khoản 1 Điều 39; các điêu 146, 184, 185; khoản 1 và khoản 2 Điều 227; khoản 1 và khoản 3 Điêu 228; các điêu 271, 273, 280 của Bộ luật Tô tụng…
Nhận định của Tòa án
Sau khi nghiên cứu toàn bộ các tài liệu, chứng cứ có lưu trong hồ sơ vụ án đã được thâm tra tại phiên tòa, nghe ý kiên tranh luận của các đương sự và ý kiên phát biêu của đại diện Viện kiêm sát nhân dân tỉnh Cà Mau, sau khi thảo luận, nghị án, Hội đồng xét xử nhận định như sau:
[1] Về tố tụng: Đơn kháng cáo của nguyên đơn được nộp trong hạn luật định và thuộc trường hợp miễn nộp tiền tạm ứng án phí phúc thẩm. Căn cứ Điều 273 và Điều 276 của Bộ luật Tố tụng dân sự, được chấp nhận xét xử theo thủ tục phúc thẩm.
[2] Xét nội dung kháng cáo của nguyên đơn, Hội đồng xét xử phúc thâm thấy rằng: [2.1] Ông M yêu cầu phân chia di sản thừa kế của cụ B2 theo tờ di chúc lập ngày 11/12/2007 và buộc ông MI, bà T1 trả lại phần đất theo đo đạc thực tế có diện tích là 3.888,0m'. Khi cụ B2 lập tờ di chúc để phân chia đất cho các con, ông M xác định phần đất ông được cụ B2 để lại cho ông theo di chúc do cụ Bao Văn B2 đứng tên quyền sử dụng đất. Tại phiên tòa sơ thẩm, ông M thừa nhận phần đất tranh chấp thuộc thửa số 117, tờ bản đồ số 10 - Bản đồ chỉnh lý năm 2017 do cụ B2 đứng tên số mục kê, nằm ngoài diện tích đất cụ B2 được câp giây chứng nhận quyên sử dụng đât. Tại phiên tòa phúc thâm, đại diện theo ủy quyên của ông M xác định diện tích đất tranh chấp chưa được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nhưng đã nằm trong sổ mục kê năm 1990 đứng tên ông Bao Văn M1. Phần đất mà cụ B2 được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thuộc thửa số 58 và 64 đã được những người thuộc hàng thừa kế của cụ B2 phân chia theo quy định pháp luật vào ngày 19/10/2022. Quá trình giải quyết vụ án, các anh chị em của ông M là ông B1, bà L, bà T2 và bà Ú (Út LI) đều xác định "không biết cụ B2 và cụ B có bao nhiêu tài sản chung, không biết ông MI có nhận trang trải đất 06 công tầm nhỏ hay không". Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai xác định ngoài phần đất đã được chia thừa kế xong năm 2022 (thửa 58 và 64), không tìm thấy thông tin cụ thể Ba đứng tên kê khai phần đất nào khác. Như vậy, thực tế cụ B chỉ được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất diện tích 11.956,0m' nhưng Tờ di chúc lập ngày 11/12/2007 lại thể hiện diện tích tổng cộng là 14 công tầm lớn, lớn hơn diện tích cụ B2 được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là không phù hợp. Đối với diện tích đất thuộc thửa số 58 và 64 mà cụ B2 được Cấp giấy chứng nhận đã được các hàng thừa kê của cụ B2 thỏa thuận chia thừa kê xong, ông M không có ý kiến, yêu cầu gì. [2.2] Xét về nguồn gốc và quá trình sử dụng đất tranh chấp: Phần đất tranh chấp 3.888,0m' nằm ngoài Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của cụ B2, thuộc thửa đất 117 do ông Bao Văn M1 đứng tên đăng ký, kê khai từ năm 1990 (Bản đồ 6 299) và tiếp tục kê khai năm 2017. Diện tích đất tranh chấp ông M1 đã quản lý, sử dụng ổn định trong thời gian dài và thực hiện nghĩa vụ đóng thuế cho Nhà nước hàng năm (đóng thuế từ trước thời điêm cụ B2 lập di chúc). Phía nguyên đơn ông M yêu cầu chia thừa kế nhưng không cung cấp được bất kỳ tài liệu, chứng cứ nào để chứng minh phần đất tranh chấp diện tích 3.888,0m' này là tài sản hợp pháp của cụ B2 tại thời điêm lập di chúc.
Vì vậy, không có cơ sở để chia thừa kế đối với diện tích đất này.
Từ những phân tích nêu trên, Hội đồng xét xử phúc thấm thấy rằng Tòa án cấp sơ thẩm đã xem xét đây đủ các chứng cứ, khách quan và áp dụng đúng quy định pháp luật. Nguyên đơn kháng cáo nhưng không đưa ra được chứng cứ mới làm thay đổi bản chất nội dung vụ án nên không có căn cứ chấp nhận, cần giữ nguyên bản án sơ thâm.
[3] Xét đề nghị của Kiểm sát viên tại phiên tòa là có căn cứ nên Hội đồng xét xử châp nhận.
[4] Về án phí dân sự phúc thẩm: do ông M là người cao tuổi, có đơn xin miễn nộp tiền tạm ứng án phí, án phí nên không phải chịu án phí phúc thấm.
Quyết định
-
Căn cứ vào khoản 1 Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự, không chấp nhận kháng cáo của ông Bao Hoàng M. Giữ nguyên Bản án dân sự sơ thẩm số 163/2025/DS-ST ngày 22 tháng 9 năm 2025 của Tòa án nhân dân khu vực 4 - Cà Mau.
Căn cứ vào khoản 5 Điều 26; điểm a khoản 1 Điều 35; điểm c khoản 1 Điều 39; các điêu 146, 184, 185; khoản 1 và khoản 2 Điều 227; khoản 1 và khoản 3 Điêu 228; các điêu 271, 273, 280 của Bộ luật Tô tụng dân sự; Điêu 623, Điêu 650, Điều 651, Điều 660 Bộ luật Dân sự năm 2015; điểm a Khoản 1 Điều 106 Luật Đất đai năm 2003; điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Tuyên xử:
1. Không chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của ông Bạo Hoàng M đối với ông Bao Văn M1, bà Nguyễn Liễu T1 về yêu cầu chia thừa kế tài sản theo Tờ di chúc lập ngày 11/12/2007 và buộc ông Bao Văn M1, bà Nguyễn Liễu T1 phải trả lại phần đất theo đo đạc thực tế có diện là tích là 3.888,0m?, toạ lạc tại ấp N, xã T, huyện C, tỉnh Cà Mau (Nay là ấp N, xã C,tỉnh Cà Mau) mà cụ Bao Văn B2 để lại theo di chúc cho ông Bao Văn M2.
2. Về chi phí tố tụng: Buộc ông Bao Hoàng M phải chịu chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ và định giá tài sản tranh chấp với tổng số tiền là 30.017.000 đồng, ông Bao Hoàng M đã nộp đủ số tiền này.
3. Về án phí: Ông Bao Hoàng M được miễn án phí sơ thẩm và phúc thẩm. 7 Bản án phúc thâm có hiệu lực pháp luật kế từ ngày tuyên án./.