Bản án 56/2026/HNGĐ-STVụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình

4 Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa, sau khi nghe ý kiến của đại diện Viện kiếm sát tham gia phiên Tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1] Về pháp luật tố tụng: [1.1] Về quan hệ tranh chấp: Chị Tòng Thị T khởi kiện yêu câu Tòa án giải quyết ly hôn, yêu câu được nuôi con chung đôi với anh Tòng Văn H, căn cứ theo quy định tại khoản 1 Điều 28 của Bộ luật tố tụng dân sự. Hội đồng xét xử xác định đây là quan hệ "Ly hôn, tranh chấp nuôi con chung". [1.2] Về thẩm quyên giải quyết: Bị đơn anh Tòng Văn H có nơi cư trú là Bản Ngịu, xã M, tỉnh Sơn La. Tòa án nhân dân khu vực 2 - Sơn La thụ lý và giải quyết vụ án là đúng thẩm quyền theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 35; điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật tố tụng Dân sự. [1.3] Về thủ tục hòa giải: Bị đơn Tòng Văn H đã được triệu tập và tống đạt hợp lệ đến phiên họp tiếp cận công khai chứng cứ và hòa giải theo quy định của pháp luật nhưng vắng mặt không có lý do, nguyên đơn có đơn đề nghị không tiến hành hòa giải ngày 03/11/2025, vụ án thuộc trường hợp không tiến hành hòa giải được theo quy định tại khoản 4 Điều 207 Bộ luật tố tụng Dân sự và vẫn xét xử theo đúng quy định của pháp luật. [1.4] Về sự có mặt, vắng mặt của đương sự: Nguyên đơn chị Tòng Thị T đã nhận được Quyết định đưa vụ án ra xét xử nhưng có đơn đề nghị xin xét xử văng mạt ngay 15/01/2026, và đã có bản tự khai ngày 31/10/2025, đồng thời tại đơn xin xét xử vắng mặt đê nghị giữ nguyên yêu câu khởi kiện của mình. Xét thấy sự vắng mặt của nguyên đơn không ảnh hưởng đến nội dung vụ án. Bị đơn đã được tống đạt giấy triệu tập, thông báo tiếp cận công khai chứng cứ và hòa giải qua trưởng bản, niêm yết Quyết định xét xử, Quyết định hoãn phiên tòa theo đúng quy định khoản 5 Điều 177; Điều 179 Bộ luật tố tụng Dân sự tại trụ sở Tòa án nhân dân khu vực 2 - Sơn La, trụ sở UBND xã M và nơi cư trú của bị đơn. Tại phiên tòa bị đơn văng mặt lần thứ 2 nhưng vụ án vân được xét xử theo đúng quy định tại khoán 1, điêm b khoản 2 Điều 227, khoản 1, khoản 3 Điều 228 Bộ luật tố tụng Dân sự 2015.

[2] Về nội dung vụ án: [2.1] Về quan hệ hôn nhân: Theo nguyên đơn trình bày, chị Tòng Thị T và anh Tòng Văn H kết hôn với nhau có đăng ký kết hôn năm 2010 tại UBND xã P, huyện T, tỉnh Sơn La (nay là xã M, tỉnh Sơn La) theo quy định của pháp luật. Việc anh chị có đăng ký kết hôn làm phát sinh quyền lợi, nghĩa vụ giữa vợ và chồng, quan hệ hôn nhân giữa anh chị là hợp pháp được pháp luật công nhận và bảo vệ. Tuy nhiên trong quá trình chung sống hai bên đã phát sinh mâu thuẫn do bất đồng quan điểm sống, không hợp nhau về tính cách, và đã ly thân từ đầu năm 2022 cho đến nay không còn quan tâm chăm sóc nhau nữa.

Căn cứ vào Điều 19 của Luật Hôn nhân và 5 Gia đình, xét thây tình trạng hôn nhân của chị T và anh H đã mâu thuân trâm trọng, đời sông chung không thê kéo dài, mục đích hôn nhân không đạt được. Xét thây nguyện vọng ly hôn là nguyện vọng chính đáng của chị T theo Điều 51 Luật Hôn nhân gia đình, khi hai bên đã mâu thuẫn đã trầm trọng, không còn tình cảm, mục đích hôn nhân không đạt được, đời sống hôn nhân không thể kéo dài. Căn cứ điều 56 Luật Hôn nhân gia đình, Hội đồng xét xử nhận thấy cần chấp nhận yêu cầu xin ly hôn anh Tòng Văn H của chị Tòng Thị T. [2.2] Về con chung: Đối với yêu cầu được trực tiếp nuôi dưỡng, chăm sóc con chung cháu Tòng Văn D sinh ngày 30/12/2010 và cháu Tòng Thị T T1 sinh ngày 02/12/2014, không yêu cầu anh H cấp dưỡng nuôi con cùng của chị Tòng Thị T. Hội đồng xét xử nhận thấy như sau: Sau khi ly hôn cha mẹ có quyền và nghĩa vụ trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con chung chưa thành niên. Do hai anh chị không thỏa thuận được về việc nuôi con chung Hội đồng xét xử căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con, điều kiện chăm sóc, nuôi dưỡng, xem xét nguyện vọng của con từ đủ 07 tuổi trở lên để làm căn cứ quyết định về quyền nuôi con. Xét cháu D, cháu T1 đã trên 07 tuổi. Các cháu sinh sống, học tập ổn định tại Bản N, xã M, tỉnh Sơn La từ trước đến nay, đồng thời các cháu có nguyện vọng được ở với mẹ. Do vậy, để bảo đảm ổn định tâm lý và tình cảm của con với cha, mẹ, không bị cản trở; đảm bảo về nguyện vọng và quyền lợi về mọi mặt của trẻ em, cần giao các con chung của anh chị cho chị Tòng Thị T tiếp tục trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục cho đến khi các cháu đủ 18 tuổi hoặc có sự thay đổi khác theo quy định của pháp luật là phù hợp theo quy định tại khoản 2 Điều 81 Luật Hôn nhân và Gia đình và Nghị quyết số 01/2024/NQ-HĐTP ngày 16/5/2024 của Hội đồng Thẩm phán Tòà án nhân dân Tối cao. Do chị T không yêu cầu anh H cấp dưỡng nuôi con chung, nên Hội đồng xét xử không xem xét vấn đề cấp dưỡng. Cha mẹ không trực tiếp nuôi con có nghĩa vụ tôn trọng quyền của con được sống chung với người trực tiếp nuôi. Sau khi ly hôn người không trực tiếp nuôi con có quyền, nghĩa vụ thăm nom con mà không ai được cản trở. Cha mẹ, cá nhân, tổ chức theo quy định của pháp luật có quyền yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con khi có căn cứ. Người trực tiếp nuôi con có quyền yêu cầu Tòa hạn chế quyền thăm nom con của người không trực tiếp nuôi con khi có căn cứ người không trực tiếp nuôi con lạm dụng việc thăm nom gây cản trở, ảnh hưởng xấu đến việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng giáo dục con chung. [2.3] Về tài sản chung: Tự thỏa thuận, không yêu câu giải quyết nên Hội đồng xét xử không xem xét giải quyết. [2.4] Về nợ chung: Không có, nên không xem xét giải quyết [2.5] Về án phí: Nguyên đơn là người dân tộc thiểu số cư trú ở vùng kinh tế - 6 xã hội đặc biệt khó khăn, nên được miễn toàn bộ án phí Dân sự sơ thẩm theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội, quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

[3] Về quyền kháng cáo: Các đương sự có quyên kháng cáo theo quy định của Điều 271, 273 Bộ luật Tố tụng dân sự.

[4] Xét thấy quan điểm của Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân khu vực 2 - Sơn La là phù hợp nên HĐXX chấp nhận toàn bộ ý kiến đề nghị của Viện kiêm sát.