Bản án 03/2025/DS-PTTranh chấp quyền sử dụng đất

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án; ý kiến trình bày của các đương sự; căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa; quan điểm giải quyết vụ án của Kiểm sát viên. Hội đồng xét xử phúc thẩm nhận định:

[1] Về tố tụng: [1.1] Về quan hệ pháp luật và thẩm quyền giải quyết: Nguyên đơn ông Giàng Nhịa S khởi kiện ông Giàng A S3 yêu cầu trả lại diện tích đất lấn chiếm 6.274,3m2 thuộc thửa số 13, tờ bản đồ số 9, đất được cấp Giấy chứng nhận 5 quyền sử dụng đất số CH 081834 mang tên ông Giàng Nhịa S và bà Vàng Thị D. Bị đơn ông Giàng A S3 có địa chỉ tại Bản C, xã N, tỉnh Sơn La. Tòa án cấp sơ thẩm xác định quan hệ pháp luật là “Tranh chấp quyền sử dụng đất” là có căn cứ, đúng quy định tại khoản 9 Điều 26 và thụ lý giải quyết xét xử là đúng thẩm quyền theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 35; điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự. [1.2] Sau khi xét xử sơ thẩm, bị đơn ông Giàng A S3 không nhất trí với bản án sơ thẩm, có đơn kháng cáo. Xét đơn kháng cáo của bị đơn trong thời hạn luật định. Do đó được chấp nhận xem xét theo trình tự, thủ tục phúc thẩm.

[2] Xét nội dung kháng cáo của bị đơn: Căn cứ hồ sơ vụ án và kết quả xem xét, thẩm định tại chỗ ngày 23/4/2025 xác định diện tích đất tranh chấp giữa các bên có diện tích là 6.274,3 m², thuộc thửa đất số 13, tờ bản đồ số 9, bản C, xã N, tỉnh Sơn La, đất có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CH081834 cấp ngày 20/4/2017 mang tên ông Giàng Nhịa S và bà Vàng Thị D. Tài liệu do UBND xã N cung cấp cùng lời khai của người dân lân cận thể hiện: Từ năm 2009, vợ chồng ông Giàng Nhịa S đã trực tiếp quản lý, canh tác ổn định trên phần đất này, không có tranh chấp với ai, cho đến khi ông Giàng A S3 có hành vi lấn chiếm một phần đất năm 2024. Quá trình giải quyết vụ án tại lời khai ông S3 trình bày đất có nguồn gốc của bố mẹ ông để lại và khai phá sử dụng từ năm 1992 đến năm 2007 thì không sử dụng nữa, tại phiên tòa sơ thẩm ông S3 lại cho rằng diện tích đất này là của ông Giàng Sánh P (anh trai ông) khai phá từ năm 1990, được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất từ năm 2000, tuy nhiên ông không cung cấp được căn cứ chứng minh về nguồn gốc đất là của bố mẹ ông để lại, không chứng minh được diện tích đất tranh chấp nằm trong Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất được cấp cho ông, cũng như cung cấp được tài liệu đo đạc, bản đồ hoặc xác nhận của cơ quan có thẩm quyền để chứng minh thửa đất tranh chấp nằm trong Giấy chứng nhận của ông P. Tại Công văn của Chi nhánh Văn phòng Đ cũng không có cơ sở xác định diện tích đất cấp cho ông P có liên quan đến khu đất tranh chấp không vì thửa đất được cấp cho ông Giàng Sánh P năm 2000 được đo vẽ thủ công, hồ sơ lưu trữ tại đơn vị cơ bản chỉ có sơ đồ tổng thể giao đất, không có toạ độ cụ thể, không có đủ cơ sở để xác định vị trí thửa đất. Quá trình giải quyết vụ án ông S3 không có yêu cầu phản tố, trước phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận công khai chứng cứ, bị đơn ông Giàng A S3 và người đại diện theo uỷ quyền của bị đơn không có yêu cầu. Đối với yêu cầu huỷ 01 phần của Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CH 081834 mang tên Giàng Nhịa S do UBND huyện S cấp ngày 20/4/2017 thực hiện tại phiên toà sơ thẩm, Toà án nhân dân khu vực 3 – Sơn La căn cứ nội dung đơn khởi kiện của ông S, không xem xét yêu cầu của ông S3 là có căn cứ. Ông S3 có quyền yêu cầu có quyền khởi kiện trong vụ án khác. Ngoài ra ông S3 còn cho rằng năm 2009, ông cho ông S mượn diện tích đất này tuy nhiên cũng không cung cấp được tài liệu, chứng cứ chứng minh. Ông S3, bà S4 đều thừa nhận từ năm 2007 đã không còn sử dụng, sản xuất, canh tác trên diện tích đất này. Do vậy, có đủ căn cứ xác định quyền sử dụng đất hợp pháp thuộc về ông Giàng Nhịa S và bà Vàng Thị D theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CH081834. Toà án cấp sơ thẩm chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là có căn cứ.

[3]

Từ những phân tích, nhận định nêu trên, không chấp nhận kháng cáo của bị đơn ông Giàng A S3, giữ nguyên Bản án dân sự sơ thẩm số: 02/2025/DS- ST ngày 30 tháng 7 năm 2025 của Toà án nhân dân khu vực 3 - Sơn La.

[4] Về án phí dân sự phúc thẩm: Do yêu cầu kháng cáo của ông Giàng A S3 không được chấp nhận nên ông Giàng A S3 phải chịu án phí dân sự phúc thẩm.

Tuy nhiên, Ông Giàng A S3 là người dân tộc thiểu số, sống ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn nên được miễn án phí dân sự phúc thẩm.