Bản án 26/2025/DS-STTranh chấp quyền sử dụng đất

:

[1]. Về tố tụng: Quan hệ tranh chấp và thẩm quyền giải quyết xác định đây là vụ án dân sự về “Tranh chấp quyền sử dụng đất” giữa nguyên đơn ông Hoàng V H, ông Lê Văn Đ và bị đơn ông Cao Văn T. Đối tượng tranh chấp là bất động sản có địa chỉ: Khu 7, phường V, tỉnh P. Căn cứ quy định tại khoản 9 Đ 26, Đ 35, điểm c khoản 1 Đ 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự; Khoản 2 Đ 1 Luật sửa đổi, bổ sung một số Đ của Bộ luật Tố tụng dân sự, Luật Tố tụng hành chính, Luật tư pháp người chưa thành niên, Luật phá sản và Luật H giải, đối thoại tại tòa án năm 2025, vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 1 - P là đúng quy định pháp luật.

[2]. Về nội dung: [2.1]. Ông Hoàng V H và ông Lê Văn Đ khởi kiện ông Cao Văn T về việc tranh chấp quyền sử dụng đất cụ thể như sau: - Ông Hoàng V H đề nghị Tòa án buộc ông Cao Văn T phải tháo dỡ phần tường rào xây bằng gạch chỉ trên thửa đất số 280, tờ bản đồ 18 tại khu 7, phường V, tỉnh P và trả lại cho ông diện tích đất lấn chiếm là 52,3m2 đất trồng cây lâu năm thuộc thửa đất số 280, tờ bản đồ 18 do Ủy ban nhân dân thành phố V, tỉnh P cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số DE 541546 ngày 12/5/2023, diện tích 105,5m2 (đất trồng cây lâu năm) đứng tên ông Hoàng V H tại địa chỉ khu 7, phường V, tỉnh P. - Ông Lê Văn Đ đề nghị Tòa án buộc ông Cao Văn T phải tháo dỡ phần tường rào xây bằng gạch chỉ trên các thửa đất 133a, 134a, 135a, 136a, 137a, tờ bản đồ số 18 thuộc khu 7, phường V, tỉnh P và trả lại cho ông tổng diện tích đất lấn chiếm là 163,4m2 cụ thể như sau: + Thửa đất 133a, tờ bản đồ 18 (đất khai phá, KP) diện tích lấn chiếm 2,5m2; 10 + Thửa đất 134a, tờ bản đồ 18 (đất khai phá, KP) diện tích lấn chiếm 6,2m2; + Thửa đất 135a, tờ bản đồ 18 (đất đồng mạ, ĐM) diện tích lấn chiếm 17,1m2; + Thửa đất 136a, tờ bản đồ 18 (đất đồng mạ, ĐM) diện tích lấn chiếm 10,9m2 ; + Thửa đất 137a, tờ bản đồ 18 (đất hoang, Hg) diện tích lấn chiếm 126,7m2. [2.2]. Xét về nguồn gốc các thửa đất: - Đối với quyền sử dụng đất diện tích 105,5m2 đất trồng cây lâu năm, thuộc thửa đất 280, tờ bản đồ số 18, tại khu 7, phường V, tỉnh P).

Căn cứ vào hồ sơ cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai V cung cấp thì thửa đất này thuộc quyền quản lý, sử dụng hợp pháp của ông Hoàng V H do ông Hoàng V H đã được Ủy ban nhân dân thành phố V, tỉnh P cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số DE 541546 ngày 12/5/2023. Nguồn gốc đất là nhận chuyển nhượng của bà Lê Thị Kim C và bà Nguyễn Thị T thông qua Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất số công chứng 594/2023 ngày 12/4/2023 và Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất số công chứng 595/2023 ngày 12/4/2023 ký tại Văn phòng công chứng Nông Quốc Khánh, huyện Cẩm Khê, tỉnh P. - Đối với các thửa đất số 133a, tờ bản đồ số 18, diện tích: 20m2, đất khai phá (KP); Thửa đất số 134a, tờ bản đồ số 18, diện tích: 28m2, đất khai phá (KP); Thửa đất số 135a, tờ bản đồ số 18, diện tích: 38m2, đất đồng mạ (ĐM); Thửa đất số 136a, tờ bản đồ số 18, diện tích: 22m2, đất đồng mạ (ĐM); Thửa đất số 137a, tờ bản đồ số 18, diện tích: 298m2, đất hoang (Hg). Các thửa đất này đều thuộc khu 7, phường V, tỉnh P hiện nay chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nhưng trong Sổ mục kê năm đất đai năm 1997 được lưu giữ tại Ủy ban nhân dân phường V, tỉnh P thể hiện các thửa đất này đứng tên chủ sử dụng là ông Lê Văn N. Ông Đ là con đẻ của ông N và là người thừa kế hợp pháp nên ông Đ có quyền khởi kiện vụ án là đúng quy định của pháp luật. - Đối với quyền sử dụng đất diện tích 396,0m2(trong đó đất ở đô thị là 80,0m2, đất vườn là 316,0m2), thuộc thửa đất số 281, tờ bản đồ số 18 tại khu 7, phường V, tỉnh P. Thửa đất này hiện nay đứng tên ông Cao Văn T và bà Lương Thị Kim P theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CQ 536426 do Ủy ban nhân dân thành phố V, tỉnh P cấp ngày 04/7/2019. Về nguồn gốc thửa đất là nhận chuyển nhượng của bà Trương Thị Đ, bà Nguyễn Thị Hồng V, bà Lê Thị Kim C thông qua Hợp đồng chuyển nhượng một phần quyền sử dụng đất số công chứng 733/2019 ngày 27/5/2029 ký tại Văn phòng công chứng Nông Quốc Khánh, tỉnh P. Thửa đất này hiện nay thuộc quyền quản lý, sử dụng hợp pháp của vợ chồng ông Cao Văn T và bà Lương Thị Kim P. Như vậy về nguồn gốc các thửa đất là rõ ràng, đối với thửa đất số 280 của ông H và thửa 281 của vợ chồng ông T, bà P khi làm thủ tục chuyển nhượng quyền sử dụng đất được các bên lập thành văn bản, có công chứng theo đúng quy định của pháp luật về đất đai. Hồ sơ cấp giấy chứng nhận do Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai V cung cấp được thực hiện đầy đủ thủ tục theo đúng quy định của pháp luật. Đến nay ông H và vợ chồng ông T, bà P đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hợp pháp, còn đối với các thửa đất của ông Lê Văn N mặc dù gia đình ông Nhị chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nhưng trong sổ mục kê 11 và bản đồ địa chính do Ủy ban nhân dân phường V lưu giữ và quản lý thì các thửa đất này đều thuộc quyền quản lý, sử dụng hợp pháp của ông Lê Văn N. Theo hồ sơ ông Lê Văn Đ cung cấp thì đến nay ông Lê Văn N đã chết, bố mẹ đẻ và vợ ông N đều đã chết, do vậy những người thừa kế theo pháp luật của ông N hiện nay là 03 người con của ông N là ông Lê Văn Đ, bà Lê Thanh H và ông Lê Văn Đ. Bà H và ông Đ đều từ chối hưởng di sản thừa kế là những quyền sử dụng đất nêu trên và đồng ý để ông Đ được hưởng toàn bộ quyền sử dụng đất mà ông N để lại. [2.3]. Quá trình giải quyết vụ án, Tòa án đã tiến hành xem xét thẩm định tại chỗ và tiến hành đo đạc hiện trạng đối với các thửa đất tranh chấp.

Căn cứ vào hồ sơ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; Sổ mục kê; Bản đồ địa chính, sau khi đối chiếu sơ đồ hiện trạng với bản đồ địa chính và hồ sơ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do Công ty cổ phần xây dựng Đ Bảo Phát đo đạc ngày 15/8/2025. Hội đồng xét xử thấy rằng: - Thửa đất số 281, tờ bản đồ 18, diện tích 396m2 (trong đó 80m2 đất ở và 316m2 đất vườn) đã được Ủy ban nhân dân thành phố V, tỉnh P cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CQ 536426 ngày 04/7/2019 đứng tên ông Cao Văn T và bà Lương Thị Kim P tại khu 7, phường V, thành phố V, tỉnh P (nay là phường V, tỉnh P) theo chỉ giới: 2’, 7’, 8’, 9’, 10’, 11’, 3’, 2’. - Thửa đất số 280, tờ bản đồ 18, diện tích 105,5m2 (đất trồng cây lâu năm) đã được Ủy ban nhân dân thành phố V, tỉnh P cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số DE 541546 ngày 12/5/2023 đứng tên ông Hoàng V H tại khu khu 7, phường V, thành phố V, tỉnh P (nay là phường V, tỉnh P) theo chỉ giới: 1’, 2’, 3’, 4’, 5’, 6’, 1’. - Theo Sổ mục kê năm 1997 và Bản đồ địa chính năm 1996 thể hiện các thửa đất số 133a, 134a, 135a, 136a, 137a, tờ bản đồ 18 đứng tên chủ sử dụng đất ông Lê Văn N tại khu khu 7, phường V, thành phố V, tỉnh P (nay là phường V, tỉnh P) cụ thể: + Thửa đất 133a, tờ bản đồ 18, diện tích 20m2 (đất khai phá, KP) theo các chỉ giới: 26, 27, 56, 55, 39, 26. + Thửa đất 134a, tờ bản đồ 18, diện tích 28m2 (đất khai phá, KP) theo các chỉ giới: 25, 26, 39, 55, 54, 53, 40, 25. + Thửa đất 135a, tờ bản đồ 18, diện tích 38m2 (đất đồng mạ, ĐM) theo các chỉ giới: 24, 25, 40, 53, 52, 51, 50, 41, 24. + Thửa đất 136a, tờ bản đồ 18, diện tích 22m2 (đất đồng mạ, ĐM) theo các chỉ giới: 23, 24, 41, 50, 49, 42, 24. + Thửa đất 137a, tờ bản đồ 18, diện tích 298m2 (đất hoang, Hg) theo các chỉ giới: 16A, 16, 15, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31, 32, 33, 34, 35, 36, 37, 38, 10’, 10A, 11’, 3’, 4’, 5’, 16A. Qua việc xem xét thẩm định tại chỗ ngày 15/8/2025 tại vị trí các thửa đất tranh chấp thấy rằng: Thửa đất 281, tờ bản đồ 18 của ông Cao Văn T và vợ là bà Lương Thị Kim P đã xây tường rào bằng gạch chỉ bao xung quanh thửa đất.

Căn cứ vào bản sơ đồ hiện trạng thể hiện thửa đất số 281, tờ bản đồ 18 của ông Cao Văn T và vợ là bà Lương Thị Kim P xây tường rào lấn chiếm sang thửa 280, tờ bản đồ 18 của ông Hoàng V H là 52,3m2 (đất trồng cây lâu năm) theo các chỉ giới: 1’, 2’, 3’, 4’, 1’ và 12 xây tường rào lấn sang các thửa 133a, 134a, 135a, 136a, 137a, tờ bản đồ 18 đứng tên chủ sử dụng ông Lê Văn N như sau: Lấn sang thửa 133a (đất khai phá, KP) diện tích 2,5m2 theo các chỉ giới: 26, 27, 39, 26.; Lấn sang thửa 134a (đất khai phá, KP) diện tích 6,2m2 theo các chỉ giới: 25, 26, 39, 40, 25; Lấn sang thửa 135a (đất đồng mạ, ĐM) diện tích 17,10m2 theo các chỉ giới: 24, 25, 40, 41, 24; Lấn sang thửa 136a (đất đồng mạ, ĐM) diện tích 10,9m2 theo các chỉ giới: 23, 24, 41, 42, 23; Lấn sang thửa 137a (đất hoang, Hg) diện tích 126,7m2 theo các chỉ giới: 4’, 3’, 11’, 10A, 12, 27, 26, 25, 24, 23, 22, 21, 15, 6A, 4’. [2.5]. Ông Cao Văn T cho rằng việc mua bán cắm mốc giới và xây dựng bờ rào phân định ranh giới tại thời điểm tháng 5/2019 là theo thỏa thuận giữa bên mua và bên bán đúng theo hiện trạng tại thời điểm mua bán và vợ chồng ông sử dụng ổn định cho đến cuối năm 2024 thì có đơn khiếu nại của ông H. Hội đồng xét xử thấy rằng:

Căn cứ vào hồ sơ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do Chi nhánh văn phòng đăng ký đất đai V cung cấp thì vợ chồng ông T, bà P có nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất diện tích 396m2 (80m2 đất ở và 316m2 đất vườn) của bà C, bà Đ, bà V và đã được Ủy ban nhân dân thành phố V cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CQ 536426 ngày 04/7/2019 đứng tên ông Cao Văn T và bà Lương Thị Kim P, có tọa độ các điểm mốc giới rõ ràng và đã được chỉnh lý trên bản đồ địa chính cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Về nguồn gốc đất bà C, bà Đ, bà V thừa nhận là các bà mua lại thửa đất của ông bà Lương S sau đó các bà đi làm thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và được Ủy ban nhân dân thành phố V cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CO 250679 ngày 09/5/2019 tại khu 7, phường V với diện tích 501,5m2 (đất ở đô thị 80m2, đất vườn 421,5m2). Sau khi được cấp giấy chứng nhận các bà đã chuyển nhượng cho vợ chồng ông T, bà P diện tích 396m2 thửa số 281, tờ bản đồ 18, còn lại một thửa 280, tờ bản đồ 18 diện tích 105,5m2 đất trồng cây lâu năm vẫn đứng tên ba bà. Sau đó bà Đ và bà V đã chuyển nhượng lại phần đất của các bà cho bà C, bà T và bà C và Thắm đã chuyển nhượng lại cho ông Hoàng V H thửa đất này. Như vậy, ngoài diện tích đất 505,5m2 các bà được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thì thửa đất này không còn diện tích tăng thêm nào khác trong giấy chứng nhận. Vợ chồng ông T, bà P đã được Ủy ban nhân dân thành phố V, tỉnh P cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo đúng quy định của pháp luật. Trong quá trình làm hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa bên chuyển nhượng và bên nhận chuyển nhượng không có tranh chấp, khiếu nại gì, mọi thủ tục chuyển nhượng và thanh toán tiền đã thực hiện xong. Sau khi được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho đến nay ông T, bà P cũng không có khiếu nại gì đối với cơ quan nhà nước có thẩm quyền về việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, do đó ông T bà P là chủ sử dụng hợp pháp đối với thửa đất 281, tờ bản đồ 18, diện tích 396m2 (đất ở là 80m2, đất vườn là 316m2). Nay ông T cho rằng vợ chồng ông mua đất theo hiện trạng và được cắm mốc giới nên đã xây tường bao theo hiện trạng với diện tích hiện tại đo đạc được là 652,3m2 là hoàn toàn không có căn cứ để chấp nhận. [2.6].

Từ những phân tích và đánh giá như trên Hội đồng xét xử thấy rằng: Tại Đ 12 Luật Đất đai năm 2024 đã quy định: “Đất đai thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nước Đ diện chủ sở hữu và thống nhất quản lý. Nhà nước trao quyền sử dụng cho 13 người sử dụng đất theo quy định của Luật này”. Khoản 1 Đ 11 Luật Đất đai năm 2024 quy định hành vi bị nghiêm cấp trong lĩnh vực đất đai là “Lấn đất, chiếm đất, hủy hoại đất”. Như vậy, đất đai là tài sản đặc biệt do Nhà nước Đ diện chủ sở hữu và thống nhất quản lý, nhà nước chỉ trao quyền cho người dân sử dụng do đó mọi thủ tục về chuyển nhượng quyền sử dụng đất phải được thực hiện theo đúng trình tự, thủ tục pháp luật về đất đai quy định, mọi hành vi lấn chiếm, sử dụng đất không đúng mục đích, mốc giới đều không được pháp luật thừa nhận và bảo vệ.

Vì vậy, yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Hoàng V H và ông Lê Văn Đ đối với bị đơn ông Cao Văn T là có căn cứ được chấp nhận, cần buộc ông Cao Văn T phải tháo dỡ đối với phần tường rào xây bằng gạch chỉ trên các thửa đất số 280, tờ bản đồ 18 của ông Hoàng V H, các thửa 133a, 134a, 135a, 136a, 137a, tờ bản đồ 18 đứng tên chủ sử dụng là ông Lê Văn N tại khu 7, phường V, tỉnh P để trả lại diện tích đã lấn chiếm cho các nguyên đơn là đúng quy định của pháp luật.

[3]. Về chi phí tố tụng: Tổng số tiền chi phí đo đạc, thẩm định là 16.300.000đ (Mười sáu triệu, ba trăm nghìn đồng), Ông H, ông Đ khởi kiện được chấp nhận nên ông Cao Văn T phải chịu toàn bộ chi phí tố tụng này. Xác nhận ông Hoàng V H đã nộp tạm ứng chi phí tố tụng là 5.000.000đ (Năm triệu đồng); ông Lê Văn Đ đã nộp tạm ứng chi phí tố tụng là 11.300.000đ (Mười một triệu, ba trăm nghìn đồng). Do vậy, ông Cao Văn T phải trả lại số tiền 5.000.000đ (Năm triệu đồng) cho ông Hoàng V H và trả lại số tiền 11.300.000đ (Mười một triệu, ba trăm nghìn đồng) cho ông Lê Văn Đ.

[4]. Về án phí: Ông T phải chịu án phí theo quy định của pháp luật.

[5]. Về quyền kháng cáo: Các đương sự được quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.

[6]. Xét quan điểm của Viện kiểm sát nhân dân khu vực 1 - P là có căn cứ được chấp nhận.